Bent u van mening dat het strafrecht in Nederland te zacht is? Hoe zou u een 19-jarige jongeman straffen die voor verboden wapenbezit voor de rechter moet verschijnen? Of een man die zijn vrouw een gebroken neus heeft geslagen? En hoe zou het zijn als de vrouw haar man had geslagen?

In de media en het politieke debat wordt vaak gesteld dat het Nederlandse publiek strengere straffen wenst. Toch is het onduidelijk hoe de burgers zelf precies zouden straffen. Welke straf – gevangenisstraf, taakstraf, geldboete – vinden zij passend voor welke misdrijven? En welke zwaarte zouden deze straffen moeten hebben? Straffen vrouwen anders dan mannen? Hebben aanhangers van verschillende politieke partijen andere voorkeuren? En willen mensen andere straffen voor volwassenen dan voor minderjarigen? Hoe zit het met recidivisten versus mensen die voor het eerst voor de rechter verschijnen?

Deze publicatie biedt antwoorden op dergelijke vragen. Meer dan duizend Nederlanders hebben aangegeven welke straf, of combinatie van straffen, zij passend vinden voor diverse misdrijven, en hoe zwaar die straffen zouden moeten zijn. Het betreft veelvoorkomende delicten die dagelijks aan rechters worden voorgelegd, van winkeldiefstal tot oplichting, van aanranding tot huiselijk geweld, en van drugsdelicten tot verkeersdelicten. Ook zijn rechterlijke uitspraken in vergelijkbare gevallen geanalyseerd. De resultaten tonen aan dat er geen eenduidige mening bestaat over de zwaarte van straffen. De roep om strengere straffen wordt niet duidelijk weerspiegeld in de straffen die de Nederlandse bevolking zelf in concrete gevallen zou willen opleggen. Ook over de voorkeur voor het type straf lopen de meningen uiteen. Opmerkelijk genoeg wordt de taakstraf door veel Nederlanders als een geschikte straf beschouwd voor verschillende soorten misdrijven, zelfs voor zwaardere delicten.

Dit onderzoek biedt nieuwe inzichten in de discussie over hoe de Nederlandse bevolking denkt over straffen en welke gevolgen zij daaraan zou willen verbinden. Veel als vanzelfsprekend beschouwde opvattingen over de publieke opinie rondom straffen worden hierdoor ter discussie gesteld.

Deze publicatie is van bijzonder belang voor politici en journalisten, strafrechtjuristen, rechters, het openbaar ministerie, strafrechtadvocaten en iedereen die geïnteresseerd is in de maatschappelijke rol van het strafrecht.