Johann Friedrich Herbart (1776-1841) was een invloedrijke Duitse filosoof en psycholoog, die wordt erkend als de pionier van pedagogiek als een wetenschappelijke discipline.

In de negentiende eeuw vond Herbarts werk veel navolging in Europa, de Verenigde Staten en daarbuiten. Deze beweging, bekend als het herbartianisme, transformeerde Herbarts ideeën tot een streng regelsysteem. Dit stond echter haaks op de oorspronkelijke bedoeling van Herbarts werk, wat in de tweede helft van de twintigste eeuw opnieuw werd ontdekt. Herbart verzette zich juist tegen een autoritaire aanpak in het onderwijs. Hij zag de school als een plek waar leerlingen gestimuleerd worden om hun eigen karakter te ontwikkelen en zelfstandig kennis op te doen. De rol van de docent is hierbij ondersteunend, met als doel de leerling aan te moedigen zelfstandig te denken en te leren. Met deze vooruitstrevende ideeën liep Herbart ver voor op zijn tijd.

Deze biografie biedt niet alleen een gedetailleerd overzicht van Herbarts leven, maar plaatst zijn opvattingen over kinderopvoeding ook in de historische context waarin ze ontstonden.

Carlos Martens, de auteur, promoveerde aan de Universiteit van Leuven met een onderzoek naar de invloed van Herbart en het herbartianisme op het Belgische onderwijs tussen 1870 en 1920. Zijn biografie van Herbart is de eerste uitgebreide levensbeschrijving van Herbart in het Nederlands.