In ons land ondergaat het sociaal domein een ingrijpende hervorming. De verantwoordelijkheid voor maatschappelijke ondersteuning van kwetsbare groepen en jeugdhulp wordt nu bij de gemeenten neergelegd. Dit biedt aanzienlijke mogelijkheden voor verbetering, maar brengt ook aanzienlijke risico’s met zich mee, zoals al te zien is in andere delen van Europa.

Het doel van de transformatie is om de rol van burgers te versterken en te verschuiven van intensieve naar preventieve ondersteuning en hulp. Dit kan worden bereikt door drie centrale opgaven als leidraad te nemen: het uitbouwen van sociale netwerken van burgers, het creëren van een opvallende lokale ondersteuningsstructuur en het integreren van het totale aanbod.

Als deze ijkpunten effectief worden uitgevoerd, zullen ze de transformatie aandrijven. Gemeenten en instellingen brengen de behoeften van burgers in kaart, herzien het hulpaanbod en formuleren zowel een lokale als regionale ondersteuningsagenda. Gemeenten zullen meer sturing geven via de netwerken van organisaties en professionals. Dit boek biedt een richtlijn voor alle professionals en bestuurders die momenteel te maken hebben met de ingrijpende veranderingen in welzijn, hulpverlening en zorg.

—

Pieterjan van Delden is organisatieadviseur bij Andersson Elffers Felix (AEF) in Utrecht en is verbonden aan TIAS, de business school van de Universiteit van Tilburg. Hij promoveerde in 2009 op het onderwerp Samenwerking in de publieke dienstverlening. Sindsdien heeft hij zich beziggehouden met de decentralisaties in het sociaal domein, waarover dit boek een kritische beschouwing biedt.