Voor Stefan Zweig (1881-1942) was Erasmus van Rotterdam (circa 1466-1536) de eerste Europeaan die zich bewust was van zijn identiteit, een fervente voorstander van vrede en de meest welbespraakte verdediger van een humanistisch ideaal dat ruimte bood aan verschillende geestelijke stromingen. Hij pleitte ook, maar zonder succes, voor een rechtvaardigere wijze van denken gebaseerd op wederzijds begrip. Het enige wat Erasmus op aarde werkelijk verafschuwde als het tegengestelde van gezond verstand was fanatisme. Hypocrisie, corruptie en de achterhaalde rituelen van de katholieke kerk waren voor Erasmus altijd een bron van ergernis. Toch koos hij voor interne hervormingen in plaats van luid protest. Door zijn kritiek op de theologie en de kerk werd hij een voorloper van de Reformatie. Maar toen keurvorst Frederik hem zijn mening vroeg over het religieuze conflict tussen Luther en de paus, deinsde de beroemdste en geleerdste man van zijn tijd terug voor de verantwoordelijkheid van zo’n besluit. Erasmus wilde zijn onafhankelijkheid bewaren en boven de partijen staan. Zweig publiceerde zijn biografie over Erasmus in de jaren dertig van de vorige eeuw, een periode waarin Europa te lijden had onder autoritaire demagogen. Kort daarna brak de oorlog uit. Zweigs protest tegen haat en fanatisme, samen met zijn pleidooi voor tolerantie en menselijkheid, zijn nog steeds relevant. Andere werken van Stefan Zweig zijn onder andere: Marie Antoinette (Portret van een middelmatige vrouw); Maria Stuart; Aan de Europeanen van vandaag en morgen; Joseph Fouché (Portret van een politicus); Licht in het duister (Sternstunden der Menschheit); Nietzsche; Tolstoj. Er zijn vertalingen in voorbereiding van zijn werken zoals Dostojevski (verschijnt april 2023); Freud (verschijnt oktober 2023); Dickens; Casanova, enzovoort.