Een oudere vrouw merkt op dat ze inmiddels gewend is aan het feit dat ze haar dagbestedingsprogramma niet meer kan bezoeken, een situatie die ze toeschrijft aan haar leeftijd en de eenzaamheid die daarmee gepaard gaat. Deze verandering is een gevolg van de Wet maatschappelijke ondersteuning.

De overheid streeft ernaar dat alle burgers actief deelnemen aan de samenleving. Met begrippen als ‘eigen kracht’ en ‘eigen verantwoordelijkheid’ wil de regering mensen aansporen om zowel hun eigen zaken op orde te houden als hulpbehoevende medeburgers te steunen. Dit wordt gestimuleerd door het promoten van een publieke moraal van zorgzaamheid, die zich richt op het versterken van emotionele banden tussen mensen en het bevorderen van betrokkenheid bij gemeenschappelijke zaken. Burgers worden aangemoedigd of soms gedwongen om iets voor anderen te betekenen.

Dit leidt tot een dilemma waarmee de overheid geconfronteerd wordt: het balanceren tussen inmenging en afstand houden, tussen het aanspreken van burgers op hun verantwoordelijkheden en het loslaten daarvan. In “De affectieve burger” analyseren sociale wetenschappers de impact van deze zorgzame publieke moraal. Wat zijn de consequenties voor burgers en de dagelijkse praktijk van beleidsmakers en professionals?

Het boek bevat bijdragen van onder anderen Paul Dekker, Josje den Ridder, John Grin, Ellen Grootegoed, Jan Willem Duyvendak en Evelien Tonkens.

“De affectieve burger” wordt uitgebracht als een van de twee delen van het jaarboek van het “Tijdschrift voor Sociale Vraagstukken”, naast “Als meedoen pijn doet”, onder redactie van Evelien Tonkens en Mandy de Wilde. Een aanzienlijk deel van het onderzoek voor “De affectieve burger” werd mede mogelijk gemaakt door financiële steun van Platform 31.