Redactie door Martien Pijnenburg, Carlo Leget en Theo Wobbes

Chirurgen worden vaak gezien als praktische professionals, bekend om hun actiegerichte aanpak. Ze worden gerekend tot de snijdende specialismen in plaats van de observerende. Ethische overwegingen lijken dan ook niet direct hun terrein. Toch is het vak van chirurgie diep doordrongen van morele vraagstukken, iets wat chirurgen goed begrijpen.

Regelmatig moeten zij complexe morele beslissingen nemen: wel of niet opereren, het afwegen van de zwaarte van een operatie tegen de verwachte voordelen, en het evenwicht tussen prestigieuze prestaties en het belang van de patiënt.

Ethische keuzes in de chirurgie worden sterk beïnvloed door externe ontwikkelingen: nieuwe technologieën bieden nieuwe mogelijkheden, maar veranderen ook de arts-patiëntrelatie. Patiënten hebben nu meer autonomie en inspraak. Er is toenemende aandacht voor de kwaliteit van leven. Marktwerking en commercialisering hervormen het werkveld. De opkomst van deeltijdwerk stelt specifieke eisen aan organisatie en communicatie.

Een kenmerkend aspect van de chirurgie is de ethische reflectie op de grenzen van de maakbaarheid en manipuleerbaarheid van het menselijk lichaam. Chirurgie is een delicate balans tussen het beschouwen van het lichaam als object en als subject.

Dit boek bevat bijdragen van chirurgen, psychologen en filosofen. Het is primair bedoeld voor deze groepen, maar het biedt ook een interessant scala aan inzichten over de ethische aspecten van chirurgie voor iedereen die geïnteresseerd is in de gezondheidszorg. Het boek maakt deel uit van de Prudentiareeks en is gepubliceerd naar aanleiding van de Prudentia conferentie van 2007.

Inhoud:
– Ethiek op het snijvlak (p. 7)
Voorwoord door Martien Pijnenburg, Carlo Leget, Theo Wobbes
– Ethiek en zinvragen in de chirurgie (p. 11) door Evert van Leeuwen
– Lichaam en geest: kwaliteit van leven als parameter binnen de geneeskunde (p. 21) door Jan Anne Roukema, Jolanda de Vries
– Op het scherp van de snede: Chirurgisch handelen in ethisch perspectief (p. 30) door Paul Spauwen
– Ethische aspecten van centralisatie van zorg (p. 38) door Daan van der Vliet
– Wanneer is het genoeg geweest? Een casusbespreking volgens de Nijmeegse methode voor moreel beraad (p. 43) door Carlo Leget
– “Mama is even naar haar patiënten”: Een debat over chirurgie als ‘way of life’ (p. 51) door Martien Pijnenburg
– De ethiek van technologische vernieuwing binnen en rondom de chirurgie (p. 60) door Theo Wobbes
– De moraliteit van medische technologie (p. 74) door Peter-Paul Verbeek
– Het scherpst van de snede: Over het mooie en gevaarlijke van snijden in mensen (p. 89) door Arko Oderwald
– Personalia (p. 102)