E.M. Meijers Instituut voor Rechtswetenschappelijk Onderzoek 255 – Alleen voor de vorm?
📚 Samenvatting boek:
Deze studie onderzoekt pro-formazittingen, openbare zittingen in strafzaken die plaatsvinden om de termijnen van voorlopige hechtenis te bewaken, zonder dat de zaak inhoudelijk wordt behandeld. Er bestaat veel discussie over de effectiviteit van deze zittingen. Tot nu toe ontbrak een duidelijk beeld van hun praktijk. Door middel van zowel kwantitatief als kwalitatief onderzoek brengt dit onderzoek de frequentie, organisatie en uitvoering van pro-formazittingen, inclusief regiezittingen, bij rechtbanken en gerechtshoven in kaart. Daarnaast worden geconstateerde knelpunten besproken en mogelijke oplossingen overwogen. Deze studie moet worden gezien in het kader van het wetgevingsprogramma Modernisering Wetboek van Strafvordering en de bredere problematiek van voorlopige hechtenis en de overgang van voorbereidend naar eindonderzoek. Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van het WODC door het Instituut voor Strafrecht en Criminologie van de Universiteit Leiden. De bevindingen laten zien dat pro-formazittingen heel vaak voorkomen en niet alleen gericht zijn op de verlenging van voorlopige hechtenis; ze dienen ook voor regievoering. Vanuit een efficiëntieperspectief zijn er aanzienlijke knelpunten met betrekking tot deze zittingen. Toch toont het onderzoek een veld in verandering, waar initiatieven worden genomen om de samenwerking tussen de zittende magistratuur en het Openbaar Ministerie te verbeteren, met als doel de output te verhogen en onnodige aanhoudingen te vermijden. Er is echter behoefte aan duidelijke richtlijnen voor regievoering en het moment van overdracht van het onderzoek van de rechter-commissaris naar de zittingsrechter.