Assendelft was een van de vroegste gebieden in Holland waar veen werd ontgonnen. Archeologen hebben daar restanten gevonden van een kerkdorpje dat rond het jaar 950 dateert. Tot de zeventiende eeuw was er een duidelijk onderscheid tussen ongeveer tien boerenfamilies met de status van edellieden, ook wel ‘goede luiden’ genoemd, en de rest van de dorpsbewoners, de ‘gemene onderzaten’. In zijn werk laat Bert Koene zien dat deze langdurige tweedeling en andere opmerkelijke gewoonten hun oorsprong vinden in de oorspronkelijke aanpak van de ontginning. Koene volgt de ontwikkelingen in de dorpsgemeenschap tot aan de overstroming van 1717. Assendelft behield zijn middeleeuwse karakter tot een Spaans garnizoen zich er vestigde in de beginjaren van de Tachtigjarige Oorlog. Dankzij het uitgebreide bronnenmateriaal wordt het laatmiddeleeuwse dorpsleven tot leven gebracht met personages en anekdotes. Tijdens de Gouden Eeuw werden de boeren in Assendelft zo welvarend dat ze veel land in de Beemster opkochten. Deze periode stond ook bekend om spectaculaire weddenschappen, messentrekkerij en grootschalige smokkel van goederen.