Nederlands in de onderbouw
📚 Samenvatting boek:
Een sterke beheersing van de Nederlandse taal stelt mensen in staat om actief deel te nemen aan academische en professionele omgevingen, evenals aan culturele en sociale activiteiten. Onderwijs dat zich richt op vaardigheden in spreken, luisteren, schrijven en lezen, heeft daarom een brede maatschappelijke waarde. De opkomst van nieuwe, snelle communicatiemiddelen in de digitale wereld maakt het voor veel studenten steeds uitdagender om langere en complexere teksten te lezen en te schrijven. Het is een belangrijke taak voor leraren Nederlands in het voortgezet onderwijs om studenten de noodzakelijke taalvaardigheden voor de toekomst bij te brengen en hen bewust te maken van hun eigen taalgebruik en dat van anderen. Met “Nederlands in de onderbouw” hebben (toekomstige) leraren Nederlands en lerarenopleiders een praktisch naslagwerk dat hen ondersteunt bij het vormgeven van hun onderwijs. De theorieën over lezen, schrijven, spreken en luisteren zijn direct toepasbaar in de praktijk. Dit geldt ook voor lessen in fictie en taalbeschouwing. Het boek is gebaseerd op de kerndoelen Nederlands voor de onderbouw, het Referentiekader taal en de Kennisbasis voor de docent Nederlands op bachelorniveau. Het didactische uitgangspunt is communicatief taalonderwijs. Deze uitgave is bedoeld voor (toekomstige) eerste- en tweedegraads docenten Nederlands en professionals binnen het vakgebied in het voortgezet onderwijs. In deze zevende editie van “Nederlands in de onderbouw” zijn enkele wijzigingen doorgevoerd ten opzichte van eerdere edities. Er is meer aandacht voor kennis over taal, digitale geletterdheid en creatief schrijven, trends die naar voren komen in de grote opdrachten en bouwstenen ontwikkeld binnen curriculum.nu. De focus op taalbeschouwing heeft geleid tot een vernieuwd hoofdstuk 6, dat nu dieper ingaat op de taalbegrippen die leerlingen nodig hebben om te kunnen reflecteren op taal en taalgebruik. Daarnaast blijft het hoofdstuk aandacht besteden aan taalvariatie. De uitbreiding van aandacht voor digitale geletterdheid en creatief schrijven is geïntegreerd in de hoofdstukken over lezen en schrijven. De literatuuropdrachten zijn geüpdatet tot en met 2019, en alle genoemde artikelen zijn online toegankelijk; hetzelfde geldt voor veel van de genoemde boeken. Bijlage 1, met relevante websites voor het vak Nederlands, is bijgewerkt. Omdat er steeds meer communicatief lesmateriaal voor Nederlands beschikbaar is en om de omvang van het boek te beperken, zijn de lesvoorbeelden bij de hoofdstukken weggelaten. Helge Bonset was leraar, lerarenopleider/vakdidacticus en leerplanontwikkelaar Nederlands bij SLO. Sinds zijn pensionering is hij hoofdredacteur van Levende Talen Tijdschrift en medewerker van de website HTNO van de Nederlandse Taalunie. Martien de Boer werkte bij SLO als leerplanontwikkelaar voor Nederlands en diverse onderwijskundige thema’s. Zij was ook redacteur en adjunct-uitgever bij Wolters-Noordhoff en werkt nu als beleidsmedewerker onderwijs op VO-scholen. Tiddo Ekens heeft ervaring als docent Nederlands en NT2 en werkt sinds 1999 als onderwijsadviseur en methodeontwikkelaar. Hij ondersteunt docenten bij het versterken van hun taalonderwijs met thema’s als activerende werkvormen, zelfbeoordeling door leerlingen en geïntegreerd literatuur-, lees- en schrijfonderwijs.