Niet iedereen met een verstandelijke beperking of langdurige psychiatrische problemen woont in een instelling midden in de natuur. Steeds vaker kiezen zij voor een zelfstandig leven in een gewone woning binnen een reguliere wijk. Dit zou hun deelname aan het dagelijkse leven moeten vergemakkelijken en hun integratie in de maatschappij bevorderen. De vraag blijft echter of dit doel daadwerkelijk wordt bereikt. Worden zij echt onderdeel van de samenleving en weten zij zich daarin te integreren? Indien dit niet het geval is, welke obstakels komen zij tegen en welke oplossingen zijn hiervoor mogelijk? Even belangrijk is te begrijpen hoe deze mensen hun huidige leefomstandigheden ervaren: wat zijn hun wensen, slagen zij erin deze te vervullen en hoe beoordelen zij hun levenskwaliteit? Dit rapport beschrijft een onderzoek in Zuidwest-Nederland, waarin zelfstandig wonende mensen met verstandelijke beperkingen of psychiatrische problemen aan het woord komen. In open gesprekken delen zij hun ervaringen met betrekking tot hun woonomgeving, werk, vrijetijdsbesteding en sociale relaties. Uit de gesprekken blijkt dat hun participatie in de samenleving vaak geringer is dan die van de gemiddelde Nederlander: velen hebben geen reguliere baan, een laag inkomen en nauwelijks contact met buren. De maatschappij lijkt hen niet echt als gelijkwaardige deelnemers te verwelkomen en veel respondenten geven aan liever tijd door te brengen met mensen die in een vergelijkbare situatie verkeren. Desondanks beschouwen de meeste respondenten het zelfstandig wonen en het hebben van een eigen plek als een cruciaal element van hun levenskwaliteit, wat voor hen vaak zwaarder weegt dan de negatieve aspecten van de ‘vermaatschappelijking’.