Op 2 december 2004 werd in Nederland de Onderzoeksraad voor Veiligheid ingesteld via een Rijkswet. Deze onafhankelijke instantie onderzoekt rampen, ongevallen en incidenten en geeft op basis daarvan aanbevelingen aan betrokken partijen om de veiligheid te verbeteren. Voorbeelden van ernstige voorvallen in België zijn de gasexplosie in Gellingen, de treinramp in Buizingen en de trein- en giframp in Wetteren. Tussen 2010 en 2011 heeft het Leuvens Instituut voor Criminologie, in opdracht van de Algemene Directie Veiligheid en Preventie (FOD Binnenlandse Zaken) en in samenwerking met het Crisiscentrum, onderzocht of de beleidsrespons op dergelijke incidenten adequaat is en of het oprichten van een onafhankelijk onderzoeksorgaan ook in België zinvol zou zijn. Dit boek is een verdere stap in de discussie over de mogelijke oprichting van een dergelijk orgaan in België.