De maatschappij kent een tweedeling tussen een bovenlaag en een onderlaag: aan de ene kant bevinden zich degenen die macht hebben en gemakkelijk toegang tot die macht verkrijgen, oftewel de ‘elite’, en aan de andere kant staan de machtelozen, die veel minder invloed hebben op beslissingen die hun leven beïnvloeden, oftewel ‘de gewone man’. Deze laatste groep voelt zich vaak ontevreden, benadeeld en onrechtvaardig behandeld. Wat ervaart de gewone man als onrechtvaardig? Rechtvaardigheid draait vooral om de verdeling van posities, invloed en middelen. Goederen worden onderling verdeeld, maar ook door de samenleving tussen groepen, zoals door middel van toeslagen voor gezinnen met jonge kinderen. Mensen zijn constant bezig met het verdelen van middelen en beschrijven de uitkomsten in termen van rechtvaardigheid. Vermunt legt uit hoe cruciaal het onderscheid tussen gewone man en elite is in onze samenleving en bespreekt de dreiging dat deze tegenstelling kan escaleren. In de loop der tijd veranderen de verhoudingen tussen de gewone man en de elite. Wat betekent de trend van een afnemende elite en een opkomende positie van de gewone man voor het idee van rechtvaardigheid in Nederland? Vermunt biedt in zijn boek een diepgaande reflectie op de psychologie van eerlijkheid en biedt een frisse kijk op de drijfveren achter eerlijk en oneerlijk gedrag. Dit is een grondige analyse van een van de meest zichtbare conflicten van deze tijd. Het boek is van belang voor onderzoekers en beleidsmakers op het gebied van recht, justitie, overheid en bestuur, maar ook voor iedereen die meer inzicht wil krijgen in de maatschappelijke tegenstellingen en de oorzaken van onrechtvaardigheid. Riël Vermunt was verbonden aan de Universiteit Leiden en University College in Skövde, Zweden, waar hij zich bezighield met onderzoek naar rechtvaardigheid. Hij was medeoprichter van de International Society for Justice Research (ISJR) en schreef eerder het boek “The Good, the Bad, and the Just: How Modern Men Shape Their World” (Routledge, 2014).