🗞️ [Column] Tijd-loos

[Gast]

Zoals ze in het Engels wel eens wat poëtisch zeggen "the flow of time".

[Gast]

Nee, het poëtische zou zijn "flow of space(time)".

Maar ik bedoel dus simpelweg het verstrijken van tijd.

En als dat niet bestaat betekent dat dan niet automatisch een blokuniversum?

[zoeff]

Maar ik bedoel dus simpelweg het verstrijken van tijd.

De vraag is of tijd fundamenteel is.
Verstrijkt er ook tijd als er totaal geen beweging zou zijn? Als er niets gebeurt, wat verstrijkt er dan?
Of is het zo dat er alleen bewegingen zijn die plaatsvinden, en dat "tijd" een illusie is?

En als dat niet bestaat betekent dat dan niet automatisch een blokuniversum?

Ik zie het verband niet. Het is weer een heel ander model. Ook daar haalt men het begrip "tijd er weer bij (ruimtetijd).
Alle momenten zouden tegelijk bestaan vanuit een hoger perspectief gezien? Leuke fantasie. Ik ben voor de stelling dat er maar één configuratie van de werkelijkheid werkelijk aanwezig is, die voortdurend in beweging is zoals we zien.

[Gast]

Nou ik vind tijd nogal fundamenteel, want wat voor definitie je er ook maar voor maakt, zonder tijd gebeurt er niets en bestaat er dus niets.

Ook geen ruimte. En zonder ruimte weer geen tijd, dus ja ruimtetijd.

[Gast]

Trouwens, ik vind een "block universe" (soms "block time" genoemd), niet te verwarren met het "growing block universe" helemaal geen vreemd idee.

Eigenlijk volgt het uit de ART. Ik heb geen idee wat er tegen in te brengen valt, behalve dat mensen houden niet van determinisme vanwege vrije wil. Waardoor er zover ik weet ook alleen filosofisch kritiek op is.

[Professor Puntje]

Wat zijn de empirische consequentie van een block universe? Is dat natuurwetenschappelijk zinvol begrip?

[Gast]

Hoe bedoel je.
Het is puur theoretisch en er zal nooit een empirisch onderzoek naar gedaan kunnen worden door de mens.
Het zou betekenen dat ook kwantum mechanica ook deterministisch is.
Maar valt allemaal onder filosofie van de fysica.

[Professor Puntje]

In welke zin acht je een block universe dan aannemelijk?

[wnvl1]

Trouwens, ik vind een "block universe" (soms "block time" genoemd), niet te verwarren met het "growing block universe" helemaal geen vreemd idee.

Eigenlijk volgt het uit de ART. Ik heb geen idee wat er tegen in te brengen valt, behalve dat mensen houden niet van determinisme vanwege vrije wil. Waardoor er zover ik weet ook alleen filosofisch kritiek op is.

Volgt dat niet uit de SRT.

[wnvl1]

Enkele leuke quotes ivm block universe, vooral die van Weyl is mooi gezegd.

In his Philosophy of Mathematics and Natural Science, Hermann Weyl (1949) thus pointed out that:

The objective world simply is, it does not happen. Only
to the gaze of my consciousness, crawling upward along
the life line of my body, does a section of this world come
to life as a fleeting image in space which continuously
changes in time (p. 116, emphasis in original).

Arthur Eddington (1920, 51) put it even more succinctly when he
wrote that “events do not happen; they are just there, and we come
across them.”

Einstein (1920, 122) agreed that “[f]rom a ‘happening’
in three-dimensional space, physics becomes, as it were, an ‘existence’
in the four-dimensional world”.5

[wnvl1]

Of EInstein in een brief aan de weduwe van zijn vriend Besso: ‘Now he has again preceded me a little in parting from this strange world. This has no importance. For people like us who believe in physics, the separation between past, present and future has only the importance of an admittedly tenacious illusion.’

Het blokuniversum kan wel troost bieden bij een overlijden.

[Professor Puntje]

Heel mooi geschreven allemaal, maar nul-komma-nul argumentatie. Het is altijd heel makkelijk om zaken die niet in je wereldbeeld passen als een illusie af te doen. Het wordt pas interessant als ook wordt verklaard waarom we die "illusie" van het verstrijken van de tijd dan hebben.

[Gast]

Nou het volgde in eerste instantie uit "relativity of simultaneity" dus idd SRT.

Zie bijvoorbeeld dit filmpje van Brian Greene (rond minuut 5):

https://youtu.be/vrqmMoI0wks

Maar er is ook een zinvolle definitie van "nu" in GR als de ruimtetijd statisch is. Dat is het geval voor Schwarzschild-ruimtetijd. Alle gebeurtenissen met dezelfde coördinaattijd definiëren een "nu". Oftewel 'nu' is een coördinaatafhankelijk concept, net zoals 'hier' een coördinaatafhankelijk concept is.

(O.a. hierover probeer ik met wat ik in dat topic " "leaf in a foliation of spacetime", spatial hypersurface en Cauchy surface" schreef en vroeg wat beter te begrijpen.)

Ik zie even niet hoe een blokuniversum troost kan bieden bij een overlijden (?).

[wnvl1]

Heel mooi geschreven allemaal, maar nul-komma-nul argumentatie. Het is altijd heel makkelijk om zaken die niet in je wereldbeeld passen als een illusie af te doen. Het wordt pas interessant als ook wordt verklaard waarom we die "illusie" van het verstrijken van de tijd dan hebben.

Doordat de snelheden waar we dagelijks in contact komen laag zijn, komen we nooit met fenomen in contact waarbij de volgorde van gebeurtenissen voor de ene mens anders is dan voor de andere. Daardoor hebben we de illusie van een absolute tijd die verstrijkt. Het is een feit dat voor sommige waarnemers de moord op Julius Caesar nu gebeurt, maar we komen nooit met zo'n waarnemers in contact.

[Gast]

(Toevallig kijk ik net fe HBO serie Rome.)