Ik heb me even afzijdig gehouden van deze discussie omdat andere zaken dringender waren en om mezelf even de tijd te geven door alle aangedragen links te graven. Hoe langer ik echter wegblijf, hoe meer reacties er geplaatst worden, hoe langer mijn reactie wordt, hoe meer tijd ik daarvoor nodig heb, hoe meer reacties er geplaatst worden,
Een vicieuze cirkel dus. Om mijn bijdrage geen monsterlijke proporties te doen krijgen, reageer ik in dit bericht enkel op de posts tot en met #215. In mijn volgende bericht zal ik verder ingaan op posts #216 en volgende.
Met andere woorden, *alle* gebeurtenissen in de bijbel zouden gebeurt kunnen zijn zoals ze beschreven zijn, op een manier zonder dat dit tegen de wetten van de natuur in zou gaan. Op basis van de wetenschappelijke inzichten van vandaag kunnen we hooguit zeggen dat die wonderlijke gebeurtenissen waarvan de bijbel rept 'uitermate onwaarschijnlijk' zijn, als ze daadwerkelijk gebeurt zouden zijn *zonder* dat er een god achter zat.
Even kijken: Als ik u goed begrijp stelt u dat alle gebeurtenissen uit de Bijbel (waaronder de geboorte van een kind uit een maagd, het opwekken van doden, lopen over water, water in wijn veranderen en ga zo maar verder) gebeurd zouden kunnen zijn zonder in te druisen tegen de natuurwetten. Vervolgens stelt u dat deze gebeurtenissen door de ogen van de huidige wetenschap bekeken uitermate onwaarschijnlijk zijn, mochten ze zomaar gebeurd zijn. Als oplossing daarvoor draagt u aan dat er een god achter zat. Aangezien die god almachtig is, zijn die gebeurtenissen helemaal niet zo onwaarschijnlijk meer, juist omdat er een god mee gemoeid is. Verbeter me vooral wanneer ik u verkeerd begrijp.
Ziet u niet in dat het bestaan van een god nóg veel onwaarschijnlijker is dan al deze onwaarschijnlijke gebeurtenissen, juist omdat ze in gang zouden zijn gezet door een god?
De 'strenge atheist' zoals ik hem bedoel stelt 'dat geen (christen)god kan bestaan' en dat is een baarlijk geloofsartikel.
Nogmaals, de overgrote meerderheid der strenge atheïsten (waartoe ik mezelf reken) stelt dat het bestaan van een god extreem onwaarschijnlijk is. Gedecideerde atheïsten zult u amper tegenkomen, in tegenstelling tot gedecideerde theïsten, die zeggen te weten dat er een god bestaat.
De Catharen vormden een bedreiging voor de ideologische stabiliteit van het regerende stelsel en wensten zich over een periode van tientallen jaren niet te conformeren of belasting te betalen. Bovendien was hun verdediging zwak.
Een verdienstelijke poging en deze elementen zullen ongetwijfeld meegespeeld hebben. U vergeet echter dat de Katharen enkel een bedreiging vormden (of beter: geacht werden een bedreiging te vormen) vanwege hun religieuze overtuiging. Denk dat weg en er is geen vuiltje aan de lucht. Hun religie was het enige dat hun onderdrukking rechtvaardigde.
Over naar Basbos:
Ik houd geloof hier graag inclusief, van ultravrijzinnig tot ultraorthodox tot ultramontaans, om Klintersaas' nieuwste ontdekking er ook maar meteen bij te zetten.
Óf u was de dag ervoor te uitgesproken, óf u had voordat u de term googelde nog nooit van modernisme gehoord.
Kijk, ik stel uw insinuaties over mijn kennis van zaken absoluut niet op prijs (en dat is nog zacht uitgedrukt). Ik ben al jaren bekend met het ultramontanisme, het modernisme en dergelijke en zelfs als dat niet zo zou zijn, zie ik niet in waarom dat hier terzake doet. U verwijt atheïsten dat ze denken dat zij de enigen zijn die terechte kritiek mogen en kunnen uiten op religie, maar zelf doet u alsof theïsten de enigen zijn die kennis hebben van theologische onderwerpen.
Als u schreef dat religie mensen leert om in te zien dat de wereld niet valt te begrijpen, kon ik mij daar, op een hoger, filosofisch niveau nog wel in vinden.
Dat schreef ik echter niet en dat is ook niet mijn mening. De wereld valt tot op zekere hoogte wel degelijk te begrijpen zonder dat daar bovennatuurlijke krachten bijgehaald moeten worden. Het feit dat er zaken zijn die we momenteel nog niet kunnen verklaren is geen aanmoediging om te gaan geloven in een god, maar een aanmoediging om aan onderzoek te blijven doen.
Zullen we het eens hebben over de Joodse bijdrage aan de moderne natuurwetenschappen? Wilt u een rijtje namen?
Wat hoopt u daarmee te bereiken? Joodse wetenschappers hebben ongetwijfeld mooie bijdragen geleverd aan de moderne natuurwetenschappen, evenals islamitische, boeddhistische, hindoeïstische, katholieke, protestantse, agnostische en atheïstische wetenschappers. Pleit dat echter voor het jodendom, de islam, het boeddhisme, het hindoeïsme, het katholicisme, het protestantisme, het agnosticisme of het atheïsme? Neen.
Zelfs creationisten nemen geen genoegen met het niet begrijpen van de wereld en doen volop aan natuurwetenschappen. Zij zoeken alleen in één, vooraf vastgelegde richting, wat leidt tot een m.i. nogal bizarre vorm van pseudowetenschap.
Daarin volg ik u. Ik ben echter van mening dat het aanvaarden dat alles geschapen is door een almachtige god, het zodanig manipuleren van gegevens dat het bovenstaande daaruit blijkt en het klakkeloos afwijzen van alle aanwijzingen die een andere richting uitwijzen gelijkstaat aan genoegen nemen met het niet begrijpen van de wereld. Dat gaat uiteraard niet voor alle gelovigen op. Veel hedendaagse gelovigen kunnen zich namelijk loskoppelen van dat geloof in alledaagse aangelegenheden.
zoals ik u hier verwijt uit te gaan van een premisse.
Ik hoop dat u beseft dat élke redenering uitgaat van premissen. Dat is enkel een probleem indien angstvallig vastgehouden wordt aan een fout gebleken premisse en dat is hier m.i. niet het geval. Herformuleer dus uw verwijt of slik het in.
de officiële naam van het instituut is Pontificia Academia Scientiarum, de Pontifical Academy of Sciences. Tot haar leden behoorden ook Max Planck, Niels Bohr en vele, vele anderen die volgens u geleerd zou zijn genoegen te nemen met het niet begrijpen van de wereld.
[offtopic]U bedoelt waarschijnlijk Aage Niels Bohr, de zoon van Niels Bohr.[/offtopic]
Die laatste was overigens atheïst, maar dit terzijde. Ik hou er namelijk niet zo van als theïsten zwaaien met de namen van gelovige wetenschappers in de hoop dat mensen zeggen: Als zon intelligente man in God geloofde, wie ben ik dan om te twijfelen?, dus wil ik me hieraan niet schuldig maken. De verwezenlijkingen van Aage Bohr en Max Planck hebben immers niets te maken met hun religieuze overtuigingen, net zomin als de verwezenlijkingen van Niels Bohr en Pieter Harting te maken hebben met hun atheïsme en net zomin als de gruweldaden van Stalin en Pol Pot te maken hebben met hun atheïsme.
Religie leert mensen om genoegen te nemen met het niet begrijpen van de wereld.
Ik heb hierboven toegelicht wat ik met deze uitspraak bedoelde. Tevreden?
Ze zijn namelijk doodsbenauwd dat ze in het vagevuur of in de hel terechtkomen.
Ik denk niet dat u kunt ontkennen dat mensen dat zeker in de middeleeuwen (want daar ging mijn voorbeeld tenslotte over) bang waren voor de hel en het vagevuur.
Basbos schreef:Heus, mijn waarde Klintersaas, met alle respect, maar wanneer u de ene dag beweert dat religie stoelt op onkritische loyaliteit en stilzwijgende uitvoering en u ons de volgende dag over het modernisme
doceert, dan doet dat uw geloofwardigheid weinig goed. Óf u was de dag ervoor te uitgesproken, óf u had voordat u de term googelde nog nooit van modernisme gehoord.
Ik haalde het modernisme juist aan om te tonen dat historisch-kritische bijbelonderzoek
niet op prijs werd gesteld door de katholieke Kerk, anders zou men de modernisten nooit verketterd hebben. Ik spreek mezelf hier dus op geen enkele wijze tegen.
Weer zo'n op niets gebaseerd vooroordeel. Waar haalt u in hemelsnaam nu weer vandaan dat gelovigen niet zouden twijfelen aan het bestaan van God?
U moet wel deftig lezen. Ik beweer helemaal nergens dat gelovigen niet zouden twijfelen aan het bestaan van God. Integendeel, ik ben er haast zeker van dat vele gelovigen dat ook doen. Het enige dat mij verwondert en intrigeert is dat gelovigen hun geloof echter blijven aanhangen. Er moet dus iets zijn dat die twijfel wegneemt of er in ieder geval voor zorgt dat die twijfel het geloof in de weg staat. Ik zou graag weten wat dat is.
En om het tot mijzelf te beperken: waar hebt u gelezen dat ik geloof in het bestaan van God?
Gaan we taalspelletjes spelen? U schreef nochtans zelf het volgende:
Basbos schreef:Klintersaas schreef:
Hierbij komt nog een vraag naar u bij me op: Als u uw religieuze opvattingen niet ontleent aan een (letterlijke) interpretatie van de Bijbel, waaraan dan wel?
Wat dacht u van een
niet letterlijke interpretatie?
Maar mocht u toch niet geloven in het bestaan van God, waarin gelooft u dan wel (als ik dat vragen mag)?
Basbos schreef:Vooruit dan maar, een gedicht van Gerard Reve:
Eigenlijk geloof ik niets,
En twijfel ik aan alles, zelfs aan U.
Maar soms, wanneer ik denk dat Gij waarachtig leeft,
dan denk ik, dat Gij Liefde zijt, en eenzaam.
En dat, in zelfde wanhoop, Gij mij zoekt
zoals ik U.
Erg mooi, erg diepzinnig, maar ook erg irrelevant. Waar wilt u naartoe?
De neiging tot het kwade, of in ieder geval tot het heel erg kwade, daarentegen is niet eigen aan de mens en moet dus ergens onderweg zijn opgepikt.
Inderdaad, toch niet als er geen (evolutionair) voordeel voortkomt uit slecht gedrag, wat m.i. precies het geval is.
U had er voor kunnen kiezen dat ergens te situeren rond het feit dat de ene familie wit was en de andere zwart, de ene familie taal A sprak en de andere taal B, de ene familie landbouw bedreef en de andere veeteelt, de ene familie zich op een vaste plek vestigde en de andere rondtrok, de ene familie broeken droeg en de andere rokken, twee families op dezelfde plek wilden wonen, er geen voedsel was voor twee families op één plek ... enz. enz. enz. enz.
Dat zijn inderdaad eveneens situaties waarin (groepen) mensen elkaar zullen bekampen. Nogmaals, ik zei niet dat
alleen religie leidt tot verschrikkingen. Racisme kan er ook wat van. Wat betreft uw laatste voorbeeld: in dit geval is er duidelijk sprake van een voordeel. Nadat beide families de strijd zijn aangegaan hebben de overwinnaars recht op de plek en/of het voedsel. Wanneer twee religieuze groepen elkaar de schedel inslaan is dat gewoonweg een verspilling van tijd, moeite en mensenlevens aangezien er geen enkel voordeel gehaald kan worden uit het uitmoorden van een religieuze groep.
Het bijbelse mensbeeld als toonbeeld van nuchterheid en redelijkheid, uw mensbeeld als toonbeeld van kinderlijke, zweverige zelfoverschatting. Hoe bevalt u die interpretatie, Klintersaas?
Slecht, omdat ze in mijn ogen kant noch wal raakt. Het waarom probeer ik al twaalf paginas duidelijk te maken.