Heel veel jaren. Heb jij een gedacht wat heel veel jaren zijn? 40 jaar met een vrij grote nauwkeurigheid via satelliet en meetpalen? 100 jaar op basis van een houten peilstok die even in de golven wordt gehouden waar men dan één en ander op aanduid en op wonderbaarlijke wijze uit al die variatie door het getij een gemiddelde waterstand haalt en 300 jaar door een draadje met een loodje neer te laten dat naar alle kanten waggelt om te zien of hun boot nog de haven binnen kan varen?Dat er onzekerheden zijn, betekent niet dat we niets weten. De gegevens over zeespiegelstijging zijn gebaseerd op enorme aantallen metingen over de hele wereld, over heel veel jaren.
Maar ik zeg u alleszins, de laatste 10000 jaar is de zeespiegel nog nooit zo traag omhoog gegaan als nu: dit is wel met 100% zekerheid geweten (bv.
Correctie: de "jij en ik" is er wel uit: het klimaat warmt op, en hier en daar wordt er nog over getwijfeld of het IPCC niet een beetje te hard van stapel loopt. Zo getuige ook je reactie en de "allicht" in je zin. IPCC zegt het en iedereen heeft je altijd wijsgemaakt dat het IPCC bestaat uit 2500 wetenschappers en dat er geen andere wetenschappers zijn, dus het zal wel ongeveer waar zijn en we gaan niet vallen over nullen en komma's. Het beste bewijs dat de wetenschap er nog niet uit is, dat is de literatuur: elke dag komt er nog nieuw materiaal uit. Als alles al geweten is, zouden ze niet verder hoeven zoeken.Nee, jij en ik zijn er nog lang niet uit. De wetenschap allicht wel. Dit is niet ons vakgebied, dus wij zijn degenen die onzeker zijn wie er gelijk heeft.
Zo simpel is het helemaal niet: op groenland bijvoorbeeld, is het harder gaan sneeuwen omdat er meer water verdampt door de hogere temperatuur. Langs de kanten brokkelt er misschien wel meer ijs af, maar tegelijk komt er meer ijs bij. En wie wint er? Het afbrokken of het sneller verdampen en meer sneeuwen? En bij welke temperaturen wint er wie? Zo zijn er tientalle cycli die je in rekening moet brengen. Lichtelijk onmogelijk. Alleen achteraf kan men bekijken wie er gewonnen heeft. Het probleem is dat er soms over de aarde wordt gedacht als ingenieurs met hun empirische ervaring perfect kunnen zeggen dat een balk met een dikte van X cm uit materiaal Y met die vorm bij een belasting van Z newton zal doorbuigen. Zo werkt de natuur helaas niet, anders kon men al lang een datum plakken op de volgende superaardbeving in Istanbul, Tokyo of Los Angeles..En als de temperatuur stijgt, stijgt de zeespiegel ook (door thermische uitzetting en smeltwater van landijs). Zo simpel is het.
Puzzels
