En dan nu even wachten op onze "pluimdraagster" die vaak schatten aan informatie aandraagt... Dido?
</dd>
Verborgen inhoudDido heeft een virus te pakken, of correcter, een virus heeft Dido te pakken, dus die is een beetje 'out' voor enkele dagen... 
Toch even proberen...
(1) Zoals iedereen hier al stelde, is het uitermate belangrijk dat je jouw concept 'creativiteit' goed omschrijft. Of beter, dat je kan terugvallen op één of andere theorie over wat creativiteit precies is. Zolang je niet precies omschrijft wat je zal meten, kan je maar moeilijk een verandering (bv. een toename) in creativiteit meten.
Hetzelfde geldt voor het begrip 'intelligentie'.
(2) Eens je die begrippen goed hebt omschreven, kan je één of ander meetinstrument gebruiken/ ontwerpen om die begrippen goed te meten. Het beste is als je kan terugvallen op een bestaand meetinstrument dat én betrouwbaar én valide is.
(3) Als je beide kenmerken op een valide manier hebt kunnen meten, kan je ook de relatie tussen beide onderzoeken.
Er zijn echter een paar belangrijke problemen:
(1) Er is weinig eenduidigheid in de literatuur (cfr. ook ypsilon) over hoe je creativiteit precies moet omschrijven, laat staan hoe je het precies kan meten. De volgende tekst (
van Drenth ivm. test- en toetstheorie bij psychologische testing) is daar typerend voor en geeft een belangrijke beperking aan (plakken en knippen lukt niet, maar je kan de noodzakelijke stukken zelf lezen via de link op p. 62 en 63):
- creativiteit is een niet zo duidelijk omschreven begrip
- het is erg moeilijk om creatief
gedrag vast te stellen, je kan er moeilijk goede criteria voor verzinnen voor wanneer nu precies een bepaald gedrag creatief is. En dat gedrag heb je nu net nodig om te kunnen vaststellen of iemand wel of niet creatief is. Tenzij je dit bevraagt ('ben jij creatief?'), maar in hoeverre zo'n antwoord objectief is, betwijfel ik een beetje...
- scores op intelligentietests blijken vaak sterk samen te hangen met scores op creativiteit: ze zijn dus empirisch moeilijk te onderscheiden: dit geeft aan dat er zeker een link is tussen beide begrippen, maar dat tests die creativiteit/ intelligentie meten, niet goed te onderscheiden zijn. Van een test die creativiteit meet, zou je evengoed kunnen stellen dat die intelligentie meet en van een test die intelligentie meet, zou je evengoed kunnen stellen dat die creativiteit meet. En zo wordt het wel erg moeilijk natuurlijk...
- op gedragsniveau is het een zeldzaam fenomeen: de mens laat maar af en toe eens creatief gedrag zien. En hoe zie je dat dan?
- een onderzoekssituatie creëren die creatief gedrag oproept, is erg moeilijk. Maar als jullie geen experiment uitvoeren daarover, dan is dit minder van belang.
Besluit: het wordt niet makkelijk een goede test voor creativiteit te vinden... Maar er is nog hoop (zie hieronder

)
(2) Ik vond enkele referenties naar testen die stellen dat ze creativiteit meten (maar ik vermoed dat er meer zijn dan deze die ik hier weergeef):
-
creatieve aanleg test
Een test ontworpen in NL en in het Nederlands, dat is natuurlijk mooi meegenomen. De psychometrische gegevens staan er echter jammer genoeg niet bij, maar die kan je mogelijks wel elders vinden.
Ik betwijfel echter of deze test je kan helpen om creativiteit, in de betekenis van 'kunst' te meten.
- Een artikel dat beschrijft hoe ze tot een gestandaardiseerde test van creativiteit wil komen. En 'gestandaardiseerd' klinkt natuurlijk goed, maar gezien de recentheid ervan, ontbreken ook hier psychometrische gegevens:
Creativity Factor Evaluation: Towards a Standardized: Survey Metric for Creativity Support (oktober 2009)
Ze komen uiteindelijk tot een meetinstrument dat de volgende onderdelen van creativiteit meet:
... Results Worth Effort: What I was able to produce was worth the effort I had to exert to produce it. Words associated with this generated the most prominent component in the PCA. We have changed this label to 'Results Worth Effort' to make it more straighforward. By replacing the term 'reward' with 'results' we hope to be less ambiguous, as some people might not consider what they produce in a creative activity as a 'reward.'
Expressiveness: I was able to be very expressive and creative while doing the activity. Expressiveness was a clear component of the PCA and will remain in the CSI. While 'artistic' was a high-loading component in the same component, we chose to not replace the term 'creative' with the term 'artistic' since 'artistic' seems too narrowly focused on the visual arts domain.
Exploration: It was easy for me to explore many different ideas, options, designs, or outcomes. The Exploration factor was evident in the PCA, so it will remain in the CSI.
Immersion: My attention was fully tuned to the activity, and I forgot about the system/tool I was using. Immersion is exactly what we meant by our 'Tool Transparency' factor, but immersion is much less ambiguous.
Enjoyment: I was very engaged in this activity - I enjoyed this activity and would do it again. When we originally formed the factors for the Beta CSI, we had separate factors for 'enjoyment' and 'engagement' but decided that these were not orthogonal and thus used engagement instead. However, the PCA results indicate that people may be more comfortable associating the term 'enjoyment' with creativity, so we have replaced 'engagement' and modified the survey statement.
Collaboration: The system/tool allowed other people to work with me easily. Although collaboration did not come up as a separate component in the PCA, we believe that it is a very important aspect of creativity support that must be measured individually. We have phrased the question to be less ambiguous, focusing on the collaborative aspect of the system or tool....
Interessant is alvast dat '
expressiviteit' (als onderdeel van hun meetinstrument) erg goed samengaat met 'artistiek zijn' (cfr. de factoranalyse). Meer algemeen gesteld: 'expressiviteit' werd gebruikt als overlappende term van speels, genot, flow, expressief zijn, vrijheid en artistiek zijn. Misschien kan je hier iets mee?
(3) Andere interessante artikels:
- Het volgende onderzocht de link tussen ondermeer intelligentie en creativiteit:
Creativity, Intelligence, and Personality: A Critical Review of the Scattered Literature (nov. 2006)
Het lijkt me interessant om eens te kijken wat zij schrijven over deze link én hoe zij beide factoren in hun studie hebben gemeten (met welke test).
- Een andere studie geeft een overzichtje over hoe het zit met de link tussen creativiteit en intelligentie én zij haalt, in tegenstelling tot Drenth, aan dat er zeker niet altijd een duidelijke correlatie is tussen beide concepten:
...The study of creativity and intelligence is one of the oldest areas of creativity research, perhaps because of Guilford's (1950, 1967) landmark work in both fields. Psychometric research generally finds modest relationships between creativity and intelligence—within the range of r = .10 to .30—depending upon the nature of the creativity and intelligence tests and the range of intelligence in the sample (Kim, 2005; Sternberg & O'Hara, 1999). Creativity tests that involve convergent thinking, such as the Remote Associates Test, typically show higher correlations with intelligence (e.g., Kane et al., 2004; Mednick & Andrews, 1967) relative to creativity tests that involve divergent thinking, such as alternate uses tests (e.g., Plucker, 1999; Preckel, Holling, & Wiese, 2006). In an analysis of nearly 400 correlations, Torrance (1975) concluded that creativity and intelligence are only modestly related. Consistent with Torrance's conclusion, a recent meta-analysis found an overall creativity-intelligence relation of r = .174 (Kim, 2005)...
uit:
Silvia, P. J. (2008). Creativity and intelligence revisited: A reanalysis of Wallach and Kogan (1965). Creativity Research Journal, 20, 34-39.
Het lijkt me zeker interessant om de studies waarnaar hier verwezen wordt, even op te zoeken en te lezen. Vooral een meta-analyse is natuurlijk interessant.
- andere mogelijks interessante artikels:
- Understanding intelligence, giftedness and creativity using the PASS theory, Jack A Naglieri; James C Kaufman, Roeper Review; Apr 2001; 23, 3; Research Library Core
- Why Isn't Creativity More Important to Educational Psychologists? Potentials, Pitfalls, and Future Directions in Creativity (juni 2004)
- Assessing and Accessing Creativity: An Integrative Review of Theory, Research, and Development (juli 1995)
Verder moet je er rekening mee houden dat een test die valide is voor een bepaald publiek in de VS, dat niet noodzakelijk is voor een Nederlandse (sub)populatie.
Je kan ook steeds jouw eigen test ontwerpen, maar dat is niet eenvoudig. Zeker als je wil dat jouw test ook echt wel creativiteit meet (en bv.
geen intelligentie of iets anders). Dan kom je dus uit bij het belang van een theorie waarop je je kan baseren en die (minstens voor een deel) aangeeft hoe je creativiteit kan 'zien' en dus meten.
Ik zag ook dat er een tijdschrift is met de naam '
Creativity Research Journal' Ik ken het niet, maar misschien is het de moeite om eens uit te zoeken of het om een 'goed' tijdschrift gaat?
Je moet dan ook nog eens hetzelfde denkproces overlopen voor intelligentie: hoe wil je dit concept meten enz...? Is de link tussen creativiteit en intelligentie die je bv. vond in de literatuur wel over dezelfde termen (dus zijn ze niet te verschillend gedefinieerd van de definitie van die termen die jij hebt onderzocht). Dit lijkt me belangrijk, net omdat er weinig eenduidigheid is over hoe je die termen moet definiëren.
Dido
Ik ben niet jong genoeg om alles te weten...
-Oscar Wilde-