[biologie] osmoseregulatie nieren

[hehoihay]

hoihoi, Ik heb even een hele belangrijke vraag over bio. 
Het gaat namelijk over een binas tabel: tabel 85D over uitscheiding/osmoseregulatie. 

De vraag spookt de laatste tijd maar door mijn hoofd, dus ik zou het heel fijn vinden als iemand het snapt.

In de tabel staat dat aldosteron natrium resorbeert. Natrium trekt water aan en daardoor wordt ook water geresorbeerd. Debloeddruk stijgt hierdoor (omdat het water zorgt voor een hogere bloeddruk), maar er staat ook een pijl dat zegt: aldosteron zorgt voor de toename van de osmotische waarde van het bloed. Maar dit kan toch niet het geval zijn. Als meer natrium in het bloed komt en ook meer water dan zal de osmotische waarde toch niet stijgen? 

Ten tweede. De pijl zegt dus dat de osmotische waarde van het bloed zal stijgen door aldosteron en dat de bloeddruk zal stijgen. Maar vervolgens staat er een pijltje vanaf blokje osmotische waarde bloed die zegt dat de hoge osmotische waarde in het bloed de bloeddruk laat dalen? Maar hoe kan aldosteron ervoor zorgen dat de bloeddruk stijgt en indirect ook daalt..? Ik snap er niks van haha.
 

[Timmoty]

Het ligt eigenlijk best wel ingewikkeld! Wat je zegt klopt deels en is qua beredenering juist.

 

 
 
In de tabel staat dat aldosteron natrium resorbeert.

Aldosteron is een hormoon dat eigenlijk de synthese van een eiwit stimuleert dat natrium weer het bloed in pompt. Dus in het kort klopt het dat aldosteron zorgt voor een verhoogde Na+ reabsorptie. 

 

 
 
Natrium trekt water aan en daardoor wordt ook water geresorbeerd.

Klopt! Water volgt het zout en dit is ook de reden waardoor de bloeddruk stijgt. Maar water staat niet voor niets tussen de haakjes, want in principe heeft aldosteron alleen indirect met waterheropname te maken.

 

 
 
Maar dit kan toch niet het geval zijn. Als meer natrium in het bloed komt en ook meer water dan zal de osmotische waarde toch niet stijgen?

Water kan zout niet "perfect" volgen. Er gaat weliswaar een volume water naar de bloedbaan, maar dit hoeft niet per se te beteken dat het bloed qua osmotische waarde gelijk blijft. 

 

 
 
Maar hoe kan aldosteron ervoor zorgen dat de bloeddruk stijgt en indirect ook daalt..?

Je moet dit gewoon stap voor stap bekijken: 

1. Mijn bloeddruk is laag en baroreceptoren vangen dit op.
2. "Sympatische zenuw naar de nier"
3. "Renine" gaat omhoog
4. Angiotensine -> Angiotensine 1 --> Angiotensine II --> bijnierschors --> aldosteron
5. Reabsorptie van natrium (zorgt er oa voor dat er meer water richting de bloedbaan gaat).
6. Mijn bloeddruk stijgt (dankzij oa de osmotische waarde die is verhoogd)

Een bloeddruk verhoging zal weer signalen in gang zetten om de bloeddruk te laten dalen. Deze vind je ook terug in het schema. Indirect zal aldosteron dus ook weer zorgen dat de bloeddruk daalt (dat komt door de verhoging). Maar aldosteron heeft niet als functie om de bloeddruk te laten dalen. 

[hehoihay]

Dankuwel!! Het is een stuk duidelijker nu! Maar hoe zorgt het indirect ervoor dat de bloeddruk weer daalt? Hoe kan je precies de bloeddruk laten dalen? Door weer meer natrium aan je urine af te geven? Zorgt ADH trouwens ook voor een verhoging van de bloeddruk (omdat water wordt geresorbeerd?)

[Timmoty]

Een voorbeeld van bloeddrukdaling in het schema is de blauwe stippellijn van 'Bloeddruk' naar 'Renine'. De betekent dus dat een verhoging van de bloeddruk 'renine' remt. Dit zal uiteindelijk zorgen voor remming van aldosteron. Dus minder heropname van Na+ -> daling bloeddruk.

Ja, ADH zorgt voor een verhoogde waterreabsorptie. Dit leidt ook tot een verhoging van de bloeddruk.

[anusthesist]

Ik wil niet te veel interfereren in dit topic want timmoty legt het tot zover prima uit.

Wat ik wel graag wil toevoegen en wat een heel belangrijk verschil is qua mechanismen is:

- de volumehuishouding

- de elektrolytenhuishouding

Het eerste wordt op 2 manieren waargenomen:

1) verminderde doorbloeding van de nier > afgifte renine en vervolgens de cascade van RAAS-systeem.

2) baroreceptoren die lage tensie registreren > verhoogde sympatische activiteit met direct effect op het hart (cardiac output omhoog via direct b1-adrenerge stimulatie en indirect b2-adrenerge stimulatie) en perifere vaatweerstand middels alfa-adrenerge stimulatie (contraheren van perifeer vaatbed).

Het tweede wordt waargenomen via osmoreceptoren in de hypothalamus (wat wij ervaren als dorst) wat leidt tot afgifte van ADH door de hypofyse. Water wordt extra geresorbeerd vanuit het verzamelsysteem in de nier waardoor de osmolariteit van het bloed daalt. Bij een lage osmolariteit door teveel drinken bijvoorbeeld wordt minder ADH afgegeven en ga je dus meer plassen.

Ik laat jullie weer lekker verder gaan, maar dit onderscheid is wel cruciaal in het begrijpen van de fysiologie van tensieregulatie en elektrolytenregulatie