Plaats een reactie

Je mail wordt niet openbaar getoond. Het wordt enkel gebruik voor contact of notificatie vanuit het beheer.

🗨️ Wat vind jij? Stel direct je vraag of geef je mening – zonder registratie. Je reactie zet het topic weer bovenaan bij 'Laatste posts' en trekt snel nieuwe reacties aan🔥. Mocht je als vaste bezoeker willen reageren, dan kun je je ook registreren.

Bevestig dat je geen robot bent door de volgende vragen te beantwoorden.

Noor heeft 10 knikkers. Ze verliest er 4 in het gras. Hoeveel heeft ze er nog?

Antwoord: (vul een getal in)

Er zitten 5 vogels op een hek. Twee vliegen weg. Hoeveel blijven er zitten?

Antwoord: (vul een getal in)

Weergave uitklappen Voorafgaande berichten: Wimshurst elektriseermachine

Re: Wimshurst elektriseermachine

door Michel Uphoff » ma 30 nov 2020, 22:22

Lijkt mij niet, het is goed schoon en krasvrij.

Re: Wimshurst elektriseermachine

door HansH » ma 30 nov 2020, 22:14

Michel Uphoff schreef: ma 30 nov 2020, 19:24
Maar, het is duidelijk zichtbaar dat de ontlading over het PET oppervlak plaats vindt.
kan dat komen omdat het oppervlak niet helemaal droog is of vuil of beschadigd met krasjes?

Re: Wimshurst elektriseermachine

door Michel Uphoff » ma 30 nov 2020, 19:24

Ik ben wat aan het experimenteren voor nog wat betere Leidse flessen in mijn Wimshurst machine.
Zo denk ik aan PET als isolator tussen spiraalsgewijs opgerolde aluminiumfolie platen. Polyethyleentereftalaat zou over zeer goede isolerende eigenschappen beschikken, nog weer een tik beter dan perspex (plexiglas, PMMA). Maar ook hier kom ik weer zeer uiteenlopende waarden tegen voor de doorslagspanning per mm. Die varieert van 20 tot wel 120 kV/mm.

Dus een testje gedaan; een PET fles ontdaan van boven en onderkant en over een elektrode van de Wimshurst geschoven:
Petfles testje
Het is duidelijk te zien dat de doorslag door de lucht over de kunststof van elektrode naar elektrode kruipt, over bijna 20 cm. De dikte van de PET isolator is slechts 0,4 mm.
Bij doorslag over droge lucht reken je op zijn hoogst met 3 kV/mm en in de praktijk van mijn machine met kleine bollen op de elektroden blijkt dit ongeveer 1 kV/mm te zijn. Zou er geen sprake van oppervlaktekruip zijn, dan is 0,4 mm PET kennelijk beter isolerend dan 20 cm lucht, en zou de doorslagspanning van een gewone PET fles beter dan 500 kV/mm zijn.

Maar, het is duidelijk zichtbaar dat de ontlading over het PET oppervlak plaats vindt. En de vraag is nu dan ook: Met welke waarden bij deze kruiplengte kan ik redelijkerwijs rekenen bij dit soort ontladingen? Iemand een idee of bron?

Re: Wimshurst elektriseermachine

door jkien » za 07 nov 2020, 22:21

Ik heb daarnet dezelfde voltmeter ("Select Plus", van de Action) in serie met 10 GΩ getest met de fun fly stick, een speelgoed vandegraaffgenerator, die ondertussen vonkjes maakte over een spleet van 1 mm. De boel was met elkaar verbonden door kronkelige krokodillenbeksnoertjes.

De voltmeter gaf 0,2 V aan, over de serieweerstand stond dus 2 kV, kennelijk kon de generator niet meer dan 0,2 µA leveren. De voltmeter ging niet kapot. In deze situatie veroorzaakten de vonken dus geen schadelijke of merkbare inductiespanningen in de voltmeter.

Re: Wimshurst elektriseermachine

door Michel Uphoff » za 07 nov 2020, 21:21

Ja, niets te zien. Er zal wel een mosfetje doorgeklapt zijn denk ik.

50 µA is te ongevoelig, 10 zal al een heel grote dip in de geleverde spanning opleveren.

Re: Wimshurst elektriseermachine

door WillemB » za 07 nov 2020, 17:50

Volgens mij is tijdens de opbouw van de hoogspanning is de stroom vrij klein in de keten,
dus de hele meet opstelling inclusief multimeter, komen samen op een heel hoog potentiaal.

Zelfde als er helemaal geen stroom meer loopt is het potentiaal overal gelijk.

Zoalang er geen ontlading is is er niets aan de hand, maar tijdens ontlading gaan de panelen schuiven,
en kunnen de potentiaal verschillen hoog oplopen, de vraag is of dat in een schema te analyseren is.
Vooral als er nog condensatoren in de multimeter zitten..?

Meters van 50 uA zijn goed verkrijgbaar diverse zaken verkopen deze.

Heb je het inwendige van de multimeter al bekeken op zichtbare schade ?

Re: Wimshurst elektriseermachine

door CoenCo » za 07 nov 2020, 16:50

Michel Uphoff schreef: za 07 nov 2020, 16:02
@CoenCo: Overstappen op een draaispoelmeter?
Ik zou 10 µA maximale schaal nodig hebben. Zijn er zulke zeer gevoelige draaispoelmetertjes?
wat er denk ik gebeurt is dat er common mode spanningen ontstaan tussen de zwarte draad van de multimeter die direct aan de hoogspanning zit en aarde.
Het geheel was goed geïsoleerd van de aarde, en de spanning was beperkt tot ongeveer 20 kV.
Daarnaast geeft een vonk ook een magnetisch veld wat een hoge inductiespanning indiceert in alle draden in de omgeving.
Ja, daar zal het denk ook ik in gezocht moeten worden. Het is in de buurt van de Wimshurst best een spannende omgeving. De haren op mijn armen springen bij iedere vonkoverslag rechtop. Vooral in het pikkedonker is het een mooi spektakel met een soort Sint-Elmsvuur op diverse plekken. Zelfs de sectoren die net voorbij de neutralisatieborstels zijn gedraaid geven een spookachtig licht. En vandaag lukte het mij om in een redelijk vacuüm gepompte buis van 60 cm lengte een prachtige (groen, geel, blauw) maar zwakke lichtshow over de volle lengte te creëren. Jammer dat de camera in mijn smartphone echt veel meer licht nodig heeft voor een opname.
50micro-A is al redelijk gangbaar: https://www.okaphone.com/artikelen.asp?groep=1433

Verkijk je overigens niet op de interne capaciteit van digitale meters. Daar zit volgens mij meestal een kleine condensator in die als low-pass filter werkt.

Re: Wimshurst elektriseermachine

door HansH » za 07 nov 2020, 16:31

Michel Uphoff schreef: za 07 nov 2020, 16:02 Het geheel was goed geïsoleerd van de aarde, en de spanning was beperkt tot ongeveer 20 kV.
Ik had het daar over capacitieve koppeling. dat kun je niet isoleren.
het is dv/dt en C, bv 100fF naar aarde.

Re: Wimshurst elektriseermachine

door Michel Uphoff » za 07 nov 2020, 16:02

@CoenCo: Overstappen op een draaispoelmeter?
Ik zou 10 µA maximale schaal nodig hebben. Zijn er zulke zeer gevoelige draaispoelmetertjes?
wat er denk ik gebeurt is dat er common mode spanningen ontstaan tussen de zwarte draad van de multimeter die direct aan de hoogspanning zit en aarde.
Het geheel was goed geïsoleerd van de aarde, en de spanning was beperkt tot ongeveer 20 kV.
Daarnaast geeft een vonk ook een magnetisch veld wat een hoge inductiespanning indiceert in alle draden in de omgeving.
Ja, daar zal het denk ook ik in gezocht moeten worden. Het is in de buurt van de Wimshurst best een spannende omgeving. De haren op mijn armen springen bij iedere vonkoverslag rechtop. Vooral in het pikkedonker is het een mooi spektakel met een soort Sint-Elmsvuur op diverse plekken. Zelfs de sectoren die net voorbij de neutralisatieborstels zijn gedraaid geven een spookachtig licht. En vandaag lukte het mij om in een redelijk vacuüm gepompte buis van 60 cm lengte een prachtige (groen, geel, blauw) maar zwakke lichtshow over de volle lengte te creëren. Jammer dat de camera in mijn smartphone echt veel meer licht nodig heeft voor een opname.

Re: Wimshurst elektriseermachine

door HansH » za 07 nov 2020, 10:44

Michel Uphoff schreef: vr 06 nov 2020, 22:44
Ziet iemand een meer plausibele verklaring?
wat er denk ik gebeurt is dat er common mode spanningen ontstaan tussen de zwarte draad van de multimeter die direct aan de hoogspanning zit en aarde. de capaciteit tussen beide elektrodes en aarde wordt bij een doorslag direct ontladen, dus krijg je een grote spanningspiek tussen de zwarte draad en aarde en de rode draad en aarde. alles is immers onderling gekoppelt va kleine parasitaire capaciteiten. Daarnaast geeft een vonk ook een magnetisch veld wat een hoge inductiespanning indiceert in alle draden in de omgeving.
Dus op die manier kan er alsnog een hoge spanning op je meter komen te staan waardoor de ingangen van de elektronica in de meter stuk gaan.

Re: Wimshurst elektriseermachine

door CoenCo » za 07 nov 2020, 03:35

Overstappen op een draaispoelmeter? Als er geen electronica in zit, kan het ook niet stuk :)

Re: Wimshurst elektriseermachine

door Michel Uphoff » za 07 nov 2020, 02:50

Mogelijk wel, maar wellicht knallen die ook gewoon door door die zelfinductie.

Re: Wimshurst elektriseermachine

door jkien » vr 06 nov 2020, 23:58

Zou een nieuw multimetertje met een parallelle condensator wel overleven?

Re: Wimshurst elektriseermachine

door Michel Uphoff » vr 06 nov 2020, 23:34

Nee die is niet gebruikt, die had veel te veel last van corona.
Het is de rode staaf op de foto. Een 10 GΩ hoogspanningsweerstand goed voor 100 kV.
De koolstof daarop is in een zig-zag patroon aangebracht.

Re: Wimshurst elektriseermachine

door jkien » vr 06 nov 2020, 23:31

Dat is onverwacht. Je 10 GΩ weerstand is een spoel van 10 windingen, zou dat misschien de schuldige zijn?
10gohm