Plaats een reactie

Je mail wordt niet openbaar getoond. Het wordt enkel gebruik voor contact of notificatie vanuit het beheer.

🗨️ Wat vind jij? Stel direct je vraag of geef je mening – zonder registratie. Je reactie zet het topic weer bovenaan bij 'Laatste posts' en trekt snel nieuwe reacties aan🔥. Mocht je als vaste bezoeker willen reageren, dan kun je je ook registreren.

Bevestig dat je geen robot bent door de volgende vragen te beantwoorden.

Noor heeft 10 knikkers. Ze verliest er 4 in het gras. Hoeveel heeft ze er nog?

Antwoord: (vul een getal in)

Er zitten 5 vogels op een hek. Twee vliegen weg. Hoeveel blijven er zitten?

Antwoord: (vul een getal in)

Weergave uitklappen Voorafgaande berichten: Fundamentele assumpties van het atheïsme vergen een mate van geloof

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door ypsilon » za 17 jan 2009, 13:41

Ik denk van niet. :D Maar ik weet eigenlijk helemaal niet wat je ermee bedoelt natuurlijk. Enige onderbouwing?

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door theoriegeladen » wo 14 jan 2009, 22:13

Ik denk dat de natuurkracht die in al het leven schuilt een soort universele, eeuwige ethiek bevat: hoe wil het leven.

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door Crossword » wo 10 dec 2008, 09:52

Voor alle duidelijkheid, ik ben het met je eens. Maar ik heb geen idee waar we binnen enkele decennia staan... Dat er ooit een universele, allesoverheersende ethiek komt waarin iedereen zich kan vinden, betwijfel ik ten zeerste. Het lijkt me echter wel mogelijk en zelfs waarschijnlijk dat een grondigere studie van de ethiek uiterst bruikbare inzichten kan leveren die ons helpen om een "beter leven" (als er al zoiets bestaat) te leiden.


De tijd zal het leren, misschien. Maar voor mij blijft hier een logisch probleem spelen, vandaar dat ik sprak over de wetenschappelijke 'onoplosbaarheid' van dit soort vragen. Ik denk met jou dat de wetenschap de ethiek kan en moet informeren (bijv. in medische ethiek) en dat we op dit punt best nog stappen vooruit zullen maken. Maar het vaststellen van normen (goed/fout) en het formuleren van waarden (zoals 'menswaardig leven'), dat kan toch niet wetenschappelijk worden vastgesteld? Ik heb hieraan ook gerefereerd in de discussie over genetica en altruïsme. Wetenschappelijk gezien kunnen we zeggen dat altruïsme succesvol is, maar dat is niet hetzelfde als zeggen dat het 'goed' is. Nietzsche bijv. vond altruïsme maar een slecht idee. De vraag hoe wij moeten leven heeft volgens mij echter precies die morele dimensie: wat is goed leven?

In zekere zin is dit een variant van de 'is' vs. 'ought' discussie, denk ik.

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door Klintersaas » di 09 dec 2008, 20:00

Ethiek is inderdaad een ander topic, maar wetenschap misschien niet helemaal. Ik ken de term 'moraalwetenschap' niet, maar is die vergelijkbaar met bijv. 'geschiedeniswetenschap' of 'literatuurwetenschap'?
Ik meen van wel.
Crossword schreef:Verder denk ik dat wetenschap primair beschrijvend en verklarend is en niet vóórschrijvend. De wetenschap kan beschrijven dat wij leven, zij kan tot op zekere hoogte verklaren waarom wij zo leven, maar hoe zou zij ooit kunnen voorschrijven hoe wij moeten leven? Ik denk dat de wetenschap op z'n best kan vertellen hoe wij moeten leven als wij bepaalde resultaten willen bereiken (bijv. een schoon milieu). Maar zelfs dan is er verschil van mening mogelijk, afhankelijk van cultuur, achtergrond, geloof, interpretatie van data enz.

De wetenschap kan dus een effectieve strategie uitstippelen naar een tevoren bepaald doel. Maar hoe kan zij ooit bepalen of dit de enige effectieve strategie is en waarom het dit doel moet zijn en niet een ander?
Voor alle duidelijkheid, ik ben het met je eens. Maar ik heb geen idee waar we binnen enkele decennia staan... Dat er ooit een universele, allesoverheersende ethiek komt waarin iedereen zich kan vinden, betwijfel ik ten zeerste. Het lijkt me echter wel mogelijk en zelfs waarschijnlijk dat een grondigere studie van de ethiek uiterst bruikbare inzichten kan leveren die ons helpen om een "beter leven" (als er al zoiets bestaat) te leiden.

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door Crossword » di 09 dec 2008, 08:46

Klintersaas schreef:Een vaak gehanteerd synoniem voor ethiek is nochtans moraalwetenschap, maar dit is inderdaad iets voor een andere topic.

Ik ook niet, maar wie weet waar we binnen enkele decennia staan...
Ethiek is inderdaad een ander topic, maar wetenschap misschien niet helemaal. Ik ken de term 'moraalwetenschap' niet, maar is die vergelijkbaar met bijv. 'geschiedeniswetenschap' of 'literatuurwetenschap'? In dat geval is niet te verwachten dat een wetenschappelijke bestudering van de ethiek ooit voor iedereen overtuigende resultaten oplevert. Er zullen visies, scholingen en stromingen blijven.

Verder denk ik dat wetenschap primair beschrijvend en verklarend is en niet vóórschrijvend. De wetenschap kan beschrijven dat wij leven, zij kan tot op zekere hoogte verklaren waarom wij zo leven, maar hoe zou zij ooit kunnen voorschrijven hoe wij moeten leven? Ik denk dat de wetenschap op z'n best kan vertellen hoe wij moeten leven als wij bepaalde resultaten willen bereiken (bijv. een schoon milieu). Maar zelfs dan is er verschil van mening mogelijk, afhankelijk van cultuur, achtergrond, geloof, interpretatie van data enz.

De wetenschap kan dus een effectieve strategie uitstippelen naar een tevoren bepaald doel. Maar hoe kan zij ooit bepalen of dit de enige effectieve strategie is en waarom het dit doel moet zijn en niet een ander?

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door Klintersaas » ma 08 dec 2008, 20:13

Och, dat overkomt ons allemaal zo nu en dan. Alleen heeft de een wat meer moeite dat toe te geven dan de ander:
U doelt blijkbaar op mij. Wel, als ik meen dat ik me vergist heb zal ik zeker niet aarzelen om dat toe te geven (zoals u al hebt kunnen merken in een andere topic).
Basbos schreef:O nee? Legt u dan eens uit hoe dit:

Er is bijv. geen eeuwenoude traditie t.a.v. het FSM.
Een eeuwenoude traditie zegt niets over het waarheidsgehalte. Argumentum ad antiquitatem.
niet als een dergelijke verdachtmaking richting C. valt op te vatten?
Ik kreeg de gedachte dat Crossword, alhoewel hij zichzelf niet van deze drogreden bediende, het terecht vindt dat mensen die hun ongenoegen uiten over het FSM-argument dit wel doen. Daarom wilde ik duidelijk maken dat dit m.i. niet terecht is. Maar goed, vanaf nu zal ik bij alles wat ik schrijf een begeleidend tekstje plaatsen waarin ik duidelijk maak wat ik vooral niet bedoel.
Ja, daar hoeft u niet zo ver voor te kijken, 1207 doet niet anders. Maar daar ging het hier helemaal niet over. Het daarin uit mijn zin waarop u reageert, sloeg namelijk terug op de constatering "dat talloze mensen allerlei aanwijzingen voor het bestaan van god ervaren" (en óngeacht de verklaring van die ervaringen, voordat u daar weer een escape voor uzelf meent te ontdekken).
Dat maakt geen verschil. Het argument wordt namelijk ook in deze zin gebruikt. Als bepaalde gelovigen stellen dat ze "allerlei aanwijzingen voor het bestaan van god ervaren", valt daarop te antwoorden met "En waarom wijzen die aanwijzingen in de richting van de god die u aanhangt en niet in de richting van pakweg Osiris?" Merk op dat ik zei "valt", wat dus niet betekent dat ik het argument zelf gebruik/zou gebruiken (voordat u weer een manier om me aan te vallen meent te ontdekken). (
Hij gelooft echt wat hij schrijft en daar reageer ik dan ook op, zakelijk, inhoudelijk, weliswaar met een scherpe ondertoon, maar daar vraagt hij zelf om.
En daar heb ik geen probleem mee, zolang die reactie ontopic en beleefd blijft. Uiteraard mag u diezelfde scherpe ondertoon terug verwachten.
Ik zou aarzelen om ethiek een wetenschap te noemen, maar misschien hanteren we verschillende definities van wetenschap.
Een vaak gehanteerd synoniem voor ethiek is nochtans moraalwetenschap, maar dit is inderdaad iets voor een andere topic.
Hoe dan ook: ik zou niet weten hoe de vraag 'hoe moeten wij leven' ooit wetenschappelijk opgelost kan worden.
Ik ook niet, maar wie weet waar we binnen enkele decennia staan...

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door Crossword » ma 08 dec 2008, 18:36

Zou ik daarvan mogen maken "vooralsnog wetenschappelijk onoplosbaar". Bedenk dat ook ethiek een wetenschap is. Al denk ik niet dat er ooit een handvest opgesteld zal worden met de enige juiste en zaligmakende ethische gedragscodes, toch ben ik van mening dat bepaalde gedragingen beter (lees: "ethischer") zijn dan andere.


Ik zou aarzelen om ethiek een wetenschap te noemen, maar misschien hanteren we verschillende definities van wetenschap. Hoe dan ook: ik zou niet weten hoe de vraag 'hoe moeten wij leven' ooit wetenschappelijk opgelost kan worden. Misschien is hier ook de discussie relevant die wordt gevoerd onder 'Ethiek' en daaronder 'altruïsme en evolutionistische moraal'

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door Basbos » ma 08 dec 2008, 17:17

Basbos, ik heb stellig de indruk dat je je aan het opwinden bent. Klintersaas zit je nochtans echt niet (met opzet) te stangen. Denk dus om je bloeddruk. En als jouw bloeddruk geen reden tot zorg is, denk dan om de mijne :D
Geen zorgen, ik wind mij niet op en mijn bloeddruk is uitstekend (voor zover ik weet tenminste). Ik geloof ook niet dat Klintersaas zit te stangen; in dat geval zou hij een trol zijn, bij mijn weten. Hij gelooft echt wat hij schrijft en daar reageer ik dan ook op, zakelijk, inhoudelijk, weliswaar met een scherpe ondertoon, maar daar vraagt hij zelf om.

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door ypsilon » ma 08 dec 2008, 16:43

Basbos, ik heb stellig de indruk dat je je aan het opwinden bent. Klintersaas zit je nochtans echt niet (met opzet) te stangen. Denk dus om je bloeddruk. En als jouw bloeddruk geen reden tot zorg is, denk dan om de mijne :D

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door Basbos » ma 08 dec 2008, 16:32

Ik had het beter moeten lezen, beschouw mijn opmerking als een aanvulling voor hun die denken dat deze wonderen echt zijn.
Och, dat overkomt ons allemaal zo nu en dan. Alleen heeft de een wat meer moeite dat toe te geven dan de ander:
Ik verdacht Crossword er heus niet van om zelf gebruik te maken van dit soort drogredenen.
O nee? Legt u dan eens uit hoe dit:
Crossword schreef:Er is bijv. geen eeuwenoude traditie t.a.v. het FSM.
Een eeuwenoude traditie zegt niets over het waarheidsgehalte. Argumentum ad antiquitatem.
niet als een dergelijke verdachtmaking richting C. valt op te vatten?
Basbos schreef:Daarin verschilt god dus wel degelijk van het fsm en niet van b.v. Ganesha, die er in onwetende westerse ogen toch weinig minder lachwekkend uitziet, maar die desondanks nooit in dit type tegenargumenten wordt gebruikt.
Zeg nooit nooit. Ik ben al legio discussies tegengekomen waarin (de ene keer al wat terechter dan de andere) de vraag naar voren komt waarom een bepaalde (groep) gelovige(n) zijn/hun god beter vindt/vinden dan Osiris of Bumba.
Ja, daar hoeft u niet zo ver voor te kijken, 1207 doet niet anders. Maar daar ging het hier helemaal niet over. Het daarin uit mijn zin waarop u reageert, sloeg namelijk terug op de constatering "dat talloze mensen allerlei aanwijzingen voor het bestaan van god ervaren" (en óngeacht de verklaring van die ervaringen, voordat u daar weer een escape voor uzelf meent te ontdekken).

U schreef:
Bij uitbreiding hecht ik belang aan correct taalgebruik in het algemeen.
Bij correct taalgebruik hoort ook correct lezen.

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door Klintersaas » ma 08 dec 2008, 15:51

Zoals de vraag naar het ontstaan van het leven, de discussie rond de oerknal, het antropisch principe, de vraag naar het bewustzijn enz. Hiervoor zijn vast ook niet-theïstische verklaringen mogelijk, maar de mate waarin we dit soort verklaringen aannemelijk vinden, hangt ook af van onze vooraf ingenomen overtuigingen. En een aantal van dit soort vragen, zoals de vraag waarom er iets is en niet veeleer niets of de vraag hoe wij moeten leven, is wetenschappelijk onoplosbaar.
Zou ik daarvan mogen maken "vooralsnog wetenschappelijk onoplosbaar". Bedenk dat ook ethiek een wetenschap is. Al denk ik niet dat er ooit een handvest opgesteld zal worden met de enige juiste en zaligmakende ethische gedragscodes, toch ben ik van mening dat bepaalde gedragingen beter (lees: "ethischer") zijn dan andere.
En voor alle duidelijkheid: ik ben géén creationist of ID-er!
Wees gerust, ik denk niet dat ook maar iemand zoiets gedacht had.
Hoewel u hier in eerste instantie iets meer recht van spreken lijkt te hebben dan bij uw vorige poging een AaA te “ontmaskeren”, slaat u ook hier de plank weer stevig mis. C. haalt de traditie nml. niet aan als “bewijs” voor een hoger “waarheidsgehalte”van god boven het fsm, maar ter verklaring van de irritatie over het fsm-argument.
Ik verdacht Crossword er heus niet van om zelf gebruik te maken van dit soort drogredenen. Hij haalt ze inderdaad enkel aan om de irritatie van bepaalde gelovigen te verklaren. Gelovigen die maar al te vaak stellen dat het Vliegend Spaghettimonster in niets te vergelijken valt met "hun" god en dat zij wel recht van spreken hebben omdat "hun" god al eeuwenlang geëerd wordt. En dat is wel een argumentum ad antiquitatem, want zij schrijven aan hun geloof een hoger waarheidsgehalte toe vanwege de traditie. Dat doet niets af aan het feit dat traditie - zoals ypsilon al zei - daadwerkelijk een motief kan zijn om te geloven.
Daarin verschilt god dus wel degelijk van het fsm en niet van b.v. Ganesha, die er in onwetende westerse ogen toch weinig minder lachwekkend uitziet, maar die desondanks nooit in dit type tegenargumenten wordt gebruikt.
Zeg nooit nooit. Ik ben al legio discussies tegengekomen waarin (de ene keer al wat terechter dan de andere) de vraag naar voren komt waarom een bepaalde (groep) gelovige(n) zijn/hun god beter vindt/vinden dan Osiris of Bumba.

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door qrnlk » ma 08 dec 2008, 13:15

Ik had het beter moeten lezen, beschouw mijn opmerking als een aanvulling voor hun die denken dat deze wonderen echt zijn.

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door Basbos » ma 08 dec 2008, 12:44

Het verrichten van "wonderen" bewijst niet zo heel veel.
Dat was dan ook niet mijn punt. Ik vervolgde immers met "Dat het wellicht in alle gevallen om vermeende wonderen gaat ..."
Niet alleen God kan tekenen en wonderen laten plaatsvinden.
En wat mij betreft zijn ook dat vermeende wonderen. Ik geloof nml. helemaal niet in wonderen, ten minste niet in dit soort wonderen.

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door qrnlk » ma 08 dec 2008, 12:02

Er worden dagelijks wonderen verricht in naam van god en er worden dagelijks wonderen aan god toegeschreven.
Math 7:22 On that day many will say to me, ‘Lord, Lord, did we not prophesy in your name, and cast out demons in your name, and do many mighty works in your name?’ 23 And then will I declare to them, ‘I never knew you; depart from me, you workers of lawlessness.’
Het verrichten van "wonderen" bewijst niet zo heel veel.
2 Thes. 2:9 The coming of the lawless one is by the activity of Satan with all power and false signs and wonders, 10 and with all wicked deception for those who are perishing, because they refused to love the truth and so be saved.
Niet alleen God kan tekenen en wonderen laten plaatsvinden.

Re: Fundamentele assumpties van het athe

door Basbos » ma 08 dec 2008, 09:22

@Crossword: op het moment dat ik dit on line wil zetten zie ik dat u ook zelf al net hebt geantwoord. Volgens mij zitten we wel op dezelfde lijn en heb ik uw mening redelijk ingeschat.
Crossword schreef (op 6 December 2008, 12:23): Een eeuwenoude traditie zegt niets over het waarheidsgehalte. Argumentum ad antiquitatem.
Hoewel u hier in eerste instantie iets meer recht van spreken lijkt te hebben dan bij uw vorige poging een AaA te “ontmaskeren”, slaat u ook hier de plank weer stevig mis. C. haalt de traditie nml. niet aan als “bewijs” voor een hoger “waarheidsgehalte”van god boven het fsm, maar ter verklaring van de irritatie over het fsm-argument. Ypsilon heeft u reeds op gelijkaardige wijze geantwoord:
Ik denk niet dat Crossword bedoelde dat de traditie iets zegt over het waarheidsgehalte. De traditie kan echter perfect een reden zijn om in iets te geloven.
Voor uw volgende bedenkingen bij C's uitleg geldt vrijwel hetzelfde. U probeert ze een inhoudelijke waarheidsclaim toe te dichten, terwijl ze slechts bedoeld zijn om de irritatie te verklaren over wat u zelf formuleert als “Het enige verschil tussen het Vliegende Spaghettimonster en alle andere "echte" goden is het lachwekkende uiterlijk van die eerste.” Helaas heeft zelfs Ypsilon dat minder goed begrepen:
Er zijn geen aanwijzingen in de natuur dat er wel eens een FSM zou kunnen zijn.
Er zijn ook geen aanwijzingen in de natuur dat er wel eens eender welke andere god zou kunnen zijn. Of correcter, deze aanwijzingen die gelovigen aangrijpen kunnen even goed en soms zelfs beter zonder het bestaan van een god verklaard worden.
Hier ben ik het eens met Klintersaas
Niemand heeft ooit wonderen verricht in de naam van het FSM.
Niemand heeft ooit wonderen verricht in de naam van eender welke andere god. Althans als je met wonderen wetenschappelijk onverklaarbare gebeurtenissen bedoelt (waarmee ik niet gezegd heb dat de wetenschap vandaag alles al kan verklaren).
Opnieuw eens met Klintersaas: als je zou spreken over "zaken waarvan sommigen geloven dat het wonderen zijn", zou je post correcter zijn, Crossword.
Er worden dagelijks wonderen verricht in naam van god en er worden dagelijks wonderen aan god toegeschreven. Dat het wellicht in alle gevallen om vermeende wonderen gaat, doet niet ter zake en uw verbeterde versie was dus niet nodig; het ging C. er enkel om dat ze niet niet worden verricht door of in naam van het fsm. Voor de aanwijzingen in de natuur geldt hetzelfde. De geloofwaardigheid of bewijskracht van die aanwijzingen doen niet ter zake. Het ging er om dat talloze mensen allerlei aanwijzingen voor het bestaan van god ervaren. Daarin verschilt god dus wel degelijk van het fsm en niet van b.v. Ganesha, die er in onwetende westerse ogen toch weinig minder lachwekkend uitziet, maar die desondanks nooit in dit type tegenargumenten wordt gebruikt.

Ook in het vervolg voelt u m.i. de nuance niet goed aan:
Het tegenargument dat soms gebruikt wordt ('bewijs maar eens dat het FSM niet bestaat') wordt door gelovigen als vervelend ervaren. Waarom? Omdat in dit tegenargument ingebakken zit dat geloof in God een willekeurig verzinsel is.
Dat lijkt me niet. Het argument is ontstaan als reactie op het onderwijzen van jonge-aardecreationisme als gelijkwaardig alternatief voor wetenschappelijke theorievorming, en tracht weinig subtiel de onzinnigheid daarvan aan te tonen.
Waarmee u volgens mij toch echt C's opmerking bevestigt. Inderdaad is het argument ontstaan in de discussie met creationisten, maar dat laat onverlet dat het a priori uitgaat van de veronderstelling dat de door die creationisten beleden god net zo'n willekeurig verzinsel is als het fsm. En omdat die creationisten zelf ook niet vies zijn van allerlei a priori's, ze bovendien pretenderen zich met natuurwetenschap bezig te houden en ze ook nog eens hun visie dwingend op willen leggen aan anderen (in de VS althans), zie ik ook weinig verkeerds in het hanteren van dit tegenargument in die discussie. Maar dat neemt niet weg dat het óók in die discussie gaat om een ingebakken vooronderstelling.

Gelukkig zit u echter weer snel op het goede spoor:
Het argument is bedacht als parodie op een bepaald soort Bijbelinterpretatie die vaak pseudowetenschappelijk en onzinnig is. Ik vind echter niet dat het bijdraagt om het in te zetten tegen religie in het algemeen.