[quote='Snow white' post='544823' date='24 August 2009, 14:30']Ik vond dit juist typisch een geval van halo-effect... In spreektaal gezegd: ''de stem is mooi, dus de rest zal ook wel mooi/goed/positief zijn''

Hoewel, zoals jij het uitlegt valt er inderdaad wat te zeggen voor impliciete persoonlijkheidstheorie en lijken het zelfs twee benamingen voor hetzelfde fenomeen te zijn (halo effect en IPT)[/quote]

Ik beken dat 'halo effect' me ietwat vreemd in de oren klinkt. Maar ik vrees dat dit aan [i]mijn[/i] oren ligt... ;)

En zoals je het uitlegt, denk ik inderdaad dat het over een gelijkaardig fenomeen gaat.

Dido

----

Over het topic zelf, ik denk dat een verandering in stemklank niet zozeer komt van het liegen zelf maar van het willen verbergen dat men liegt. Een proces wat normaal automatisch verloopt, namelijk spraakproductie en de klank daarvan, wordt nu ineens onder het toezicht gezet van de intentie om maar niet te laten merken dat men liegt. Je krijgt dan hetzelfde effect als met iedere geoefende, automatische 'reflex' die men ineens onder bewuste intentie wil uitvoeren: de boel loopt verkeerd omdat het brein automatisch allang vooruit plant terwijl het bewuste nog druk bezig is met het controleren van alle handelingen. Probeer eens bewust een trap af te lopen en na te denken bij iedere stap om te zien welk effect ik bedoel.

Dit kan je breder trekken naar de beginvraag van het topic: emoties zullen niet zozeer doorklinken in de stem omdat iemand ze heeft, maar omdat iemand ermee probeert om te gaan. Vaak gebeurt door de emotie te willen vermommen of verstoppen.

Dit onderbouw ik door het verschil te demonstreren tussen wanneer we de emotie wel zonder controle doorlaten, bijvoorbeeld wanneer we erg blij zijn. De stemklank is dan congruent met de fysieke ervaring van emotie: de boel exciteert, de blijheid klinkt door de stem heen.

Wanneer iemand een emotie juist onderdrukt, bijvoorbeeld verdriet, wordt de stem gecontroleerd op het niet-willen-door-laten-klinken dat men verdrietig is. De stemklank is dan niet congruent met het verdriet, maar 'verschiet' juist vaak in toonhoogte.

Ik hoop dat ik duidelijk heb gemaakt wat ik bedoel met het verschil tussen een emotie laten klinken en 'm daardoor horen of een emotie juist niet (willen) laten klinken en 'm daardoor horen.

[quote='Dido' post='544676' date='24 August 2009, 00:12']Die 'gelogen' tekst in een advertentie dient er zelfs vaak niet bij te staan... Een mooie stem is voldoende: het is een voorbeeld van de [u]impliciete persoonlijkheidstheorie[/u]. We maken associaties tussen trekken waarvan we [i]verwachten [/i]dat ze samen gaan: we besluiten dat een persoon vele positieve (of negatieve) kwaliteiten heeft op basis van 1 enkele positieve (of negatieve) eigenschap (hier: z'n mooie stem).

zie ook: [url=http://en.wikipedia.org/wiki/Implicit_personality_theory]link wiki[/url][/quote]

Ik vond dit juist typisch een geval van halo-effect... In spreektaal gezegd: ''de stem is mooi, dus de rest zal ook wel mooi/goed/positief zijn''

Hoewel, zoals jij het uitlegt valt er inderdaad wat te zeggen voor impliciete persoonlijkheidstheorie en lijken het zelfs twee benamingen voor hetzelfde fenomeen te zijn (halo effect en IPT)

[quote='ypsilon' post='508983' date='15 April 2009, 17:15']Er verandert wel e.e.a. aan de stem als je liegt, voornamelijk onbewust... Het is wel veel moeilijker om leugens te detecteren op basis van veranderingen in toonhoogte en snelheid, de aan- of afwezigheid van bepaalde haperingen, etc. omdat die ook optreden als je bepaalde andere emoties ervaart zonder te liegen...

Natuurlijk kun je bewust je stem in de gaten houden als je staat te liegen. Je lichaam is echter bezig met een hoop automatische processen die je praktisch onmogelijk allemaal tegelijk in de gaten kunt houden.[/quote]

Volgens sommige bronnen zou je, om leugens te herkennen, niet zo erg moeten letten op wàt die ander zegt, maar wel op de [u]non-verbale signalen[/u] die hij uitstuurt. Net omdat die zo erg bezig is met de inhoud van wat die vertelt (dus: de leugen), let die er meestal niet op dat hij non-verbaal wel degelijk signalen uitzendt die z'n arousal (z'n spanning) verraden. Dus: de toonhoogte van z'n stem die verandert, ook de handen en benen/ voeten kunnen het één en ander verraden: wiebelen, onrustig heen en weer bewegen,... ;)

Maar, zoals Ypsion terecht aanhaalt: het is en blijft een heel moeilijke zaak om een leugenaar te ontmaskeren! Er zijn zoveel andere redenen waardoor iemand gespannen kan zijn, en dus kan je vals positieve resultaten krijgen. Anderen vertonen dan weer helemaal geen spanning als ze liegen. Ze voelen zich er even comfortabel bij als altijd. Die zal je dus ook niet herkennen aan de hand van hun spanning.

[quote]Als je een mooie stem hebt dan kan het zijn dat je als lelijk dik en ongewassen ouder vrouwtje er veel naar je gebeld word als je een advertentie plaatst word met de tekst... De beller heeft bij het aangaan van het gesprek een verwachting en daaraan wordt voldaan door de stem.[/quote]

Die 'gelogen' tekst in een advertentie dient er zelfs vaak niet bij te staan... Een mooie stem is voldoende: het is een voorbeeld van de [u]impliciete persoonlijkheidstheorie[/u]. We maken associaties tussen trekken waarvan we [i]verwachten [/i]dat ze samen gaan: we besluiten dat een persoon vele positieve (of negatieve) kwaliteiten heeft op basis van 1 enkele positieve (of negatieve) eigenschap (hier: z'n mooie stem).

zie ook: [url=http://en.wikipedia.org/wiki/Implicit_personality_theory]link wiki[/url]

Dido

Over het algemeen is de emotie niet te onderdrukken maar het waarnemen is selektief.

Als je een mooie stem hebt dan kan het zijn dat je als lelijk dik en ongewassen ouder vrouwtje er veel naar je gebeld word als je een advertentie plaatst word met de tekst...Jonge slanke frisse meid 22 jaar zoekt leuke vriend € 1,10 per minuut.

De beller heeft bij het aangaan van het gesprek een verwachting en daaraan wordt voldaan door de stem.

Er verandert wel e.e.a. aan de stem als je liegt, voornamelijk onbewust. Het is te vergelijken met een veranderende [i]galvanic skin response[/i] (GSR, waar de meeste leugendetectors gebruik van maken). Het is wel veel moeilijker om leugens te detecteren op basis van veranderingen in toonhoogte en snelheid, de aan- of afwezigheid van bepaalde haperingen, etc. omdat die ook optreden als je bepaalde andere emoties ervaart zonder te liegen, zoals woede, verdriet, verliefdheid, seksuele opwinding, ... elke vorm van "arousal" in feite. Hetzelfde geldt voor de GSR. Iemand die uitlegt waarom hij een uur te laat was op een afspraak kan bijvoorbeeld anders klinken, maar dat kan zijn omdat het hem de keel uithangt dat hij al voor de tigste keer moet uitleggen hoe dat kwam, en niet noodzakelijk omdat hij een uitvlucht moet verzinnen.

Natuurlijk kun je bewust je stem in de gaten houden als je staat te liegen. Je lichaam is echter bezig met een hoop automatische processen die je praktisch onmogelijk allemaal tegelijk in de gaten kunt houden.

Wat dat telefoneren betreft: onbewust zet je waarschijnlijk je hele lichaam in. Let eens op wat iemand doet als hij aardig moet overkomen aan de telefoon. Je zet automatisch een lachend gezicht op als je een lachende stem gebruikt, ook al kan diegene aan de andere kant van de lijn dat natuurlijk niet zien. Waarschijnlijk ontbreekt het op dat moment wel aan de lachrimpels aan de ogen (die toelaten een "echte" lach van een "valse" onderscheiden).

Ik denk beide (maar ik kan alleen uit persoonlijke ervaring spreken, ik heb geen echte kennis op dit vakgebied)

Je stem veranderen als je liegt is denk ik voor een deel onbewust, want je wil het toch niet laten klinken alsof je liegt. Door andere emoties (enthousiasme, verdriet) verandert de toon van je stem ook, en dat gebeurd gewoon, is onbewust, als je je stem in die situaties "normaal" wilt laten klinken moet je juist moeite doen.

En ik heb ook een aparte "telefoonstem" als ik bedrijven iod moet bellen, dan zet ik een iets professionelere/ duidelijkere stem op dan als ik normaal met vrienden babbel. En dat terwijl ik heel netjes ABN spreek zonder duidelijke regionale accenten. Dat doe ik expres, en kost me niet echt moeite. Waarom ik dat doe? Omdat; "Goedemiddag, u spreekt met x van bedrijf y, is z aanwezig?"op nette toon beter klinkt dan: "Hoi met Wen, is Joop er ook?"

Ik vraag mij af: veranderen mensen bewust of onbewust hun stemgeluid op basis van emoties?

Het gaat mij vooral om het onbewuste.

Zo bijvoorbeeld als mensen liegen of ergens een uitvlucht voor proberen te vinden.

Ik vraag me dat af omdat ik vaak de indruk heb dat als mensen hun stemgeluid zodanig veranderen dat het merkbaar is, dat ze staan te liegen, iets proberen te verzinnen, een uitvlucht zoeken of gewoon onpersoonlijk doen.

Dat vind je ook terug bij mensen die aan bureau's moeten werken of heel diplomatische jobs doen. Ik heb zo'n beetje de indruk dat zo goed als alle secretaresses dezelfde stemklank hebben. Volgens mij heeft dat iets te maken met het vak: dat je tegen zoveel mensen moet praten, dat je stem monotoon gaat klinken. Is dit nu bewust of onbewust.

Ik denk onbewust, want je telkens weer inspannen om opzettelijk dat ander stemgeluid voort te brengen moet best slopend zijn denk ik.

Nu ik een voorbeeld heb aangehaald vraag ik: kan dit doorgetrokken worden, niet alleen naar liegen, maar naar zo goed als alle andere emoties?