door rwwh » wo 18 jan 2012, 22:42
In de thermodynamica, de studie van de energie van chemische en fysische processen, wordt een onderscheid gemaakt tussen zogenaamde "reversibele" en "irreversibele" processen; letterlijk vertaald "omkeerbaar" en "onomkeerbaar".
In de theorie geldt: een reversibel proces is een proces dat op elk moment continu in evenwicht is. Kijken we naar een fysisch proces dan is het "vallen" van een blokje, zoals Marko dat noemt, een irreversibel proces: er is geen continu evenwicht. Maar: als ik het blokje oppak en "langzaam laat zakken", dan zijn alle krachten op elk moment in evenwicht, dan kan ik het proces op elk moment stoppen, en zelfs omkeren door de drijvende kracht met een heeeeeel klein beetje te veranderen. Dat is een reversibel proces.
In het geval van chemische reacties geldt dat een evenwichtsreactie die netjes gecontroleerd verloopt aan deze eisen voldoet. Bijvoorbeeld als je N2O4 in een gascilinder onder druk houdt, en je laat het volume heel voorzichtig toenemen, dan ontstaat een continue evenwicht tussen N2O4 en 2NO2. Een reversibel proces.
Verbranding is inderdaad geen mooi reversibel proces, maar vind ik ook geen mooi voorbeeld: als je uitgaat van een gestructureerd object als een velletje papier zou je dat door zuiver omkeren van de chemische reactie als dat al kan toch nooit terug krijgen (vergelijkbaar met het laten vallen van een wijnglas....). Daarom kun je voor dit soort gedachte-experimenten beter uitgaan van een zuivere stof.
druipertje geeft ook een mooi voorbeeld van de elektrolyse van water. Hierbij spreek je toch niet over omkeerbaarheid van de reactie, omdat er een ander pad wordt gevolgd voor de heen- en de terugweg. De langzame elektrolyse zou je een reversibel pad kunnen noemen (als je de spanning van de cel net iets vermindert, gaat de reactie teruglopen), de verbranding nog steeds niet (BOEM!).
In de thermodynamica, de studie van de energie van chemische en fysische processen, wordt een onderscheid gemaakt tussen zogenaamde "reversibele" en "irreversibele" processen; letterlijk vertaald "omkeerbaar" en "onomkeerbaar".
In de theorie geldt: een reversibel proces is een proces dat op elk moment continu in evenwicht is. Kijken we naar een fysisch proces dan is het "vallen" van een blokje, zoals Marko dat noemt, een irreversibel proces: er is geen continu evenwicht. Maar: als ik het blokje oppak en "langzaam laat zakken", dan zijn alle krachten op elk moment in evenwicht, dan kan ik het proces op elk moment stoppen, en zelfs omkeren door de drijvende kracht met een heeeeeel klein beetje te veranderen. Dat is een reversibel proces.
In het geval van chemische reacties geldt dat een evenwichtsreactie die netjes gecontroleerd verloopt aan deze eisen voldoet. Bijvoorbeeld als je N[sub]2[/sub]O[sub]4[/sub] in een gascilinder onder druk houdt, en je laat het volume heel voorzichtig toenemen, dan ontstaat een continue evenwicht tussen N[sub]2[/sub]O[sub]4[/sub] en 2NO[sub]2[/sub]. Een reversibel proces.
Verbranding is inderdaad geen mooi reversibel proces, maar vind ik ook geen mooi voorbeeld: als je uitgaat van een gestructureerd object als een velletje papier zou je dat door zuiver omkeren van de chemische reactie als dat al kan toch nooit terug krijgen (vergelijkbaar met het laten vallen van een wijnglas....). Daarom kun je voor dit soort gedachte-experimenten beter uitgaan van een zuivere stof.
druipertje geeft ook een mooi voorbeeld van de elektrolyse van water. Hierbij spreek je toch niet over omkeerbaarheid van de reactie, omdat er een ander pad wordt gevolgd voor de heen- en de terugweg. De langzame elektrolyse zou je een reversibel pad kunnen noemen (als je de spanning van de cel net iets vermindert, gaat de reactie teruglopen), de verbranding nog steeds niet (BOEM!).