Als er geen bron van glucose beschikbaar is dat moet je het toch met iets anders doen, qua hersenen. Vetzuren gaan niet door de bloed-hersenbarriere, en kunnen niet worden gebruikt om de hersenen van energie te voorzien.

Als er niets anders meer kan kun je wel ketonen maken uit vetzuren die wel naar de hersenen kunnen en daar als energiebron gebruikt worden.

Dat kan als gevolg van ziekte zo komen, maar bij een gezond persoon gebeurt het ook als er langdurig geen of nauwelijks koolhydraten uit voedsel verkregen worden. Op een gegeven moment is het glycogeen op en je zou sterven zonder dit mechanisme. Op zich heb je genoeg glycogeen in je lever om een paar dagen glucose voor je hersenen mee te maken, maar mensen overleven compleet gebrek aan koolhydraten veel langer dan dat.

Opmerking moderator

Dan gaan we situaties krijgen als Ketoacidosis, een situatie berucht bij Diabetus t1 (en zeer laat stadium Diabetus t2) patiënten wanneer er geen insuline meer beschikbaar is en er geen glucose meer beschikbaar is in de cellen om te gebruiken voor energie voorziening. Dit gaat dan meestal gepaard met bloedsuiker spiegels van >25 mmol/l glucose per liter bloed.

Er is ook nog een ander nadeel, namelijk de hersenen van ons soort kan alleen goed lopen op glucose en niet op vetzuren. Ik weet niet in hoeverre de hersenen glycerol kunnen verwerken, maar stel dat het zou kunnen kom je alsnog op een probleem. De kleine hoeveelheid energie komend van de glycerol (ongeveer 10% van de molmassa triglyceride van stearine/oleïne zuur --> zeg olijfolie) lijkt mij niet voldoende om de grootste energie consumptor (in ruste) van ons lichaam te voeden.

Je zou het dan dus moeten hebben van het glycerol in triglyceriden?

Op zich heb ik daar niet zoveel bezwaar tegen, maar het glycerol is wel een extreem klein deel van een gangbaar triglyceride, en wat doe je vervolgens met de rest van die energie?

Je zou dat natuurlijk kunnen opstoken in de rest van je metabolisme, maar dat geeft wel een rare verhouding tussen wat je aan uit glycerol verkregen glucose krijgt vergeleken met hoeveel beschikbaar krijgt uit de rest van de vetzuren.

Dit is ook niet echt wat er gebeurt als je verhongert of moet leven op een koolhydraat-vrij dieet dat verder wel voldoende energie bevat uit vetten en eiwitten. Wat er eerder gebeurd is ketose of ketoacidose, waarbij je lichaam ketonen maakt om vooral je hersenen van energie te kunnen blijven voorzien ook al is er geen bron van glucose meer beschikbaar.

Het lijkt me nogal zeldzaam dat dit gebeurt in een gezond persoon met een redelijk dieet, maar bij iemand die verhongert bij gebrek aan voedsel is het wel een reddingsmiddel om dat te overleven - en efficienter dan het afbreken van vetzuren voor de glycerol omdat dat nodig is.

Benm schreef: ↑di 08 okt 2019, 01:09 Maar hoe wou je van vet glucose maken?

Vetzuren worden afgebroken tot acetyl-CoA. Dat molecuul kan (in mensen) niet omgezet worden naar pyruvaat en kan derhalve niet bijdragen aan de gluconeogenese. Maar het andere deel van lipiden, glycerol, kan daar wel aan bijdragen door 1) omzetting naar dihydroxy acetone phosphate en 2) via propionyl-CoA naar succinyl-CoA, vervolgens de krebscyclus in als intermediair en omzetten tot malaat, via malaat naar buiten het mitochondrium, malaat wordt in het cytoplasma weer omgezet naar oxaloacetaat en die weer naar phosphoenolpyruvaat, vanaf daar de gluceoneogenese in.

Opmerking moderator

Maar hoe wou je van vet glucose maken?

ATP voor energie is prima mogelijk, maar voor zover ik weet hebben mensen geen pathway die direct van verzuren glucose kan maken, laat staan snel.